\u201cBizi Kim Doyuracak\u201d kitap\u00e7\u0131\u011f\u0131, ETC Group\u2019un (Action Group on Erosion, Technology and Concentration) 2017 y\u0131l\u0131nda yay\u0131mlad\u0131\u011f\u0131 \u201cWho will Feed Us?\u201d kitap\u00e7\u0131\u011f\u0131n\u0131n, D\u00f6rt Mevsim Ekolojik Ya\u015fam Derne\u011fi’nin ortak \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131yla T\u00fcrk\u00e7e\u2019ye \u00e7evirip grafiklerinin uyarlanmas\u0131yla olu\u015fuyor. Kitap\u00e7\u0131k, end\u00fcstriyel g\u0131da zinciri ile k\u00fc\u00e7\u00fck \u00f6l\u00e7ekli \u00e7ift\u00e7ili\u011fin bir\u00e7ok a\u00e7\u0131dan kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131rmas\u0131n\u0131 yap\u0131yor ve kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131rma sonu\u00e7lar\u0131n\u0131 k\u0131sa ve net bir \u015fekilde, g\u00f6rselle\u015ftirmelerle birlikte bizlere sunuyor. \u0130ki sistem aras\u0131ndaki kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131rmay\u0131, hem g\u0131da sistemine hem de gezegenin ve ya\u015fam\u0131n devam\u0131na y\u00f6nelik sorular sorarak, sordu\u011fu sorulara verilere dayal\u0131 cevaplar vererek yap\u0131yor. Ve bu cevaplar\u0131 okurken, insan\u0131n kafas\u0131nda kocaman bir \u201cneden?\u201d sorusu olu\u015fuyor. \u00c7\u00fcnk\u00fc \u201cEnd\u00fcstriyel G\u0131da Zinciri\u201d, kitap\u00e7\u0131kta sorulan 24 sorunun hi\u00e7birinde galip gelemiyor. Haliyle insan, End\u00fcstriyel G\u0131da Zinciri’nin varl\u0131\u011f\u0131n\u0131n devam etmesine pek de anlam veremiyor. <\/p>\n\n\n\n
\n\n\n
![\"\"](\"http:\/\/www.bugday.org\/blog\/wp-content\/uploads\/2020\/10\/109790389_588440548536050_6852622558582741047_n.png\")
Kitap\u00e7\u0131kla ilgili bilgilere ge\u00e7meden \u00f6nce, D\u00f6rt Mevsim Ekolojik Ya\u015fam Derne\u011fi’nden bahsetmek istiyorum. Dernek, do\u011fayla yak\u0131ndan ba\u011flant\u0131l\u0131, g\u0131dalar\u0131n ve temel ihtiya\u00e7lar\u0131n yerel kaynaklardan kar\u015f\u0131land\u0131\u011f\u0131 demokratik bir toplum hayal ediyor ve bu hayale ula\u015fmak i\u00e7in de Ankara ve \u00e7evresinde, do\u011fay\u0131 ve toplumu g\u00f6zeten y\u00f6ntemlerle g\u0131da \u00fcretip, k\u00f6y ve kent aras\u0131nda k\u00f6pr\u00fcler kuracak faaliyetler g\u00f6steriyor. Bu faaliyetlerden birisi de Bu\u011fday Ekolojik Ya\u015fam\u0131 Destekleme Derne\u011fi ile birlikte y\u00fcr\u00fctt\u00fckleri ve GEF K\u00fc\u00e7\u00fck Destek Program\u0131\u2019n\u0131n (SGP) deste\u011fiyle devam eden \u201cG\u00fcd\u00fcl\u2019de G\u0131da Topluluklar\u0131yla Agroekolojik D\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm\u201d projesi. Bizi Kim Doyuracak kitap\u00e7\u0131\u011f\u0131nda yap\u0131lan kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131rmalar\u0131n galip taraf\u0131nda yer alan k\u00fc\u00e7\u00fck \u00f6l\u00e7ekli \u00e7ift\u00e7ili\u011fi desteklemek ve geli\u015ftirmek i\u00e7in y\u00fcr\u00fct\u00fclen bu proje, tam da derne\u011fin hedefine uygun olarak, k\u00fc\u00e7\u00fck \u00f6l\u00e7ekli temiz g\u0131da \u00fcreticilerini halk ile bulu\u015fturmak i\u00e7in g\u0131da sisteminin t\u00fcm payda\u015flar\u0131n\u0131 i\u00e7erecek \u015fekilde kurgulanm\u0131\u015f. <\/p>\n\n\n\n
\u00d6nc\u00fc \u00e7ift\u00e7ilerle agroekoloji ve onar\u0131c\u0131 tar\u0131m y\u00f6ntemlerinin uygulanmas\u0131, topluluk destekli tar\u0131m (TDT) ve kat\u0131l\u0131mc\u0131 onay sisteminin (KOS) geli\u015ftirilerek temiz g\u0131da \u00fcreticilerinin kent halk\u0131 ile bulu\u015fturulmas\u0131, hem \u00fcreticilerin hem de kent halk\u0131n\u0131n agroekoloji, k\u00fc\u00e7\u00fck \u00f6l\u00e7ekli tar\u0131m, g\u0131da topluluklar\u0131 konular\u0131nda fark\u0131ndal\u0131k ve bilgisini artt\u0131racak e\u011fitimler ve etkinlikler proje kapsam\u0131nda yap\u0131lan faaliyetlerin temelini olu\u015fturuyor. Projenin \u00f6nemli noktalar\u0131ndan bir tanesi de, hem \u00e7ift\u00e7ilerin g\u00f6r\u00fcn\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc artt\u0131rmak hem de tar\u0131msal biyo\u00e7e\u015fitlili\u011fi, yerel tar\u0131m ve mutfak k\u00fclt\u00fcr\u00fcn\u00fcn tan\u0131t\u0131lmas\u0131 i\u00e7in t\u00fcm s\u00fcre\u00e7 ve faaliyetlerin belgelenmesini i\u00e7ermesi. Yap\u0131lan t\u00fcm faaliyetler ve projenin gidi\u015fat\u0131, projenin web sayfas\u0131ndan (yesilgudul.net<\/a>) takip edilebiliyor.<\/p>\n\n\n\n Bu projede oldu\u011fu gibi, yerel \u00fcretimi kapsayan di\u011fer k\u00fc\u00e7\u00fck \u00f6l\u00e7ekli \u00e7ift\u00e7ilik ve end\u00fcstriyel g\u0131da zinciri aras\u0131ndaki farklar\u0131 g\u00f6rmek i\u00e7in Bizi Kim Doyuracak kitap\u00e7\u0131\u011f\u0131 ba\u015fvurulabilecek bir kaynak. Sundu\u011fu veriler, g\u0131da sistemlerinin i\u015fleyi\u015flerine y\u00f6nelik bilgi verirken, kaynaklar\u0131n kullan\u0131m\u0131 ve \u201czehirsiz tar\u0131m d\u00fcnyay\u0131 doyurur mu?\u201d gibi sorulara da net cevaplar sunuyor. \u0130nsan, bu cevaplardan birini b\u00fcy\u00fck b\u00fcy\u00fck harflerle akl\u0131na yaz\u0131veriyor: End\u00fcstriyel G\u0131da Zinciri, d\u00fcnyan\u0131n tar\u0131msal kaynaklar\u0131n\u0131n en az %75\u2019ini kullan\u0131r fakat d\u00fcnya n\u00fcfusunun %30\u2019undan daha az\u0131 i\u00e7in g\u0131da sa\u011flar. Kitap\u00e7\u0131ktaki kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131rma sonu\u00e7lar\u0131n\u0131n \u00e7o\u011fu bu kadar \u00e7arp\u0131c\u0131 ve hepsi g\u00f6rselle\u015ftirmelerle birlikte sunularak keyifli ve ak\u0131lda kal\u0131c\u0131 hale getirilmi\u015f. Kitap\u00e7\u0131\u011f\u0131n \u00f6nemli \u00f6zelliklerinden biri de, g\u0131da sistemlerimizle ilgili bilmedi\u011fimiz \u00e7ok fazla \u015fey oldu\u011funu bize g\u00f6stermesi.<\/p>\n\n\n\n Kitap\u00e7\u0131k son derece net veriler ve bilgiler i\u00e7ermesine ra\u011fmen, amac\u0131na uygun olarak en ba\u015fta kavramlar\u0131 ve genel d\u00fcnya tar\u0131m d\u00fczenini a\u00e7\u0131klayarak ba\u015flam\u0131\u015f. Daha sonra da \u201cinsanlar\u0131n \u00e7o\u011fu g\u0131das\u0131n\u0131 nereden tahmin ediyor?\u201d, \u201cg\u0131dam\u0131z\u0131n \u00e7o\u011funu kim \u00fcretiyor?\u201d, \u201ctar\u0131msal kaynaklar\u0131m\u0131z\u0131 kim t\u00fcketiyor?\u201d, \u201ctar\u0131msal \u00e7e\u015fitlili\u011fe ne oluyor?\u201d, \u201csuyumuzu kim t\u00fcketiyor?\u201d gibi toplamda 24 soruyla end\u00fcstriyel g\u0131da zincirinin ve k\u00f6yl\u00fc g\u0131da a\u011f\u0131n\u0131n kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131rmas\u0131 yap\u0131lm\u0131\u015f. Kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131rmalar \u201cg\u0131dan\u0131n y\u00fczde 70\u2019ini k\u00f6yl\u00fc g\u0131da a\u011f\u0131 \u00fcretiyor\u201d gibi y\u00fczdelerle anlat\u0131lm\u0131\u015f ve bu verilere dayal\u0131 net anlat\u0131m\u0131n yan\u0131na neredeyse her f\u0131rsatta bu y\u00fczdelerin as\u0131l de\u011ferler olmad\u0131\u011f\u0131; k\u0131tl\u0131k durumlar\u0131nda hayatta kalmay\u0131 sa\u011flama, besin de\u011feri ya da sa\u011fl\u0131\u011fa etkisi gibi \u015feylerin bu y\u00fczdelerden daha \u00f6nemli olabilece\u011fi eklenmi\u015f. Zira hesab\u0131n tutmad\u0131\u011f\u0131 k\u0131s\u0131mlar da var. Bunlardan birisi kitab\u0131n en \u00e7arp\u0131c\u0131 sorular\u0131ndan birisini olu\u015fturuyor: End\u00fcstriyel zincir bir anda kaybolup gidemeyecek \u00f6l\u00e7\u00fcde b\u00fcy\u00fck miktarlarda g\u0131da \u00fcretirken, nas\u0131l oluyor da sadece n\u00fcfusun %30\u2019unu besliyor? Ve bu \u00e7arp\u0131c\u0131 sorunun, asl\u0131nda \u00e7ok iyi bildi\u011fimiz fakat sonucunun boyutunu tahmin edemedi\u011fimiz bir cevab\u0131 var: \u0130sraf! <\/strong><\/p>\n\n\n\n Kitap\u00e7\u0131ktaki verilerin dikkat \u00e7ekici k\u0131s\u0131mlar\u0131ndan birisi de biyolojik \u00e7e\u015fitlilik ve t\u00fcr say\u0131s\u0131 ile ilgili sorularda; k\u00fc\u00e7\u00fck \u00f6l\u00e7ekli \u00e7ift\u00e7ilik rakamlar\u0131n\u0131n kimisinde 1000\u2019leri a\u015farak akl\u0131m\u0131z\u0131n almad\u0131\u011f\u0131 fazlal\u0131\u011f\u0131 sa\u011flarken, end\u00fcstriyel zincir taraf\u0131nda komik duran 10\u2019lu rakamlarda kalmas\u0131.<\/p>\n\n\n\n Kitap\u00e7\u0131k, baz\u0131lar\u0131n\u0131n cevab\u0131n\u0131 bildi\u011fimiz, baz\u0131lar\u0131n\u0131nkini \u00f6ng\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcm\u00fcz, baz\u0131lar\u0131n\u0131nkini hi\u00e7 tahmin etmedi\u011fimiz, baz\u0131lar\u0131n\u0131 ise sormay\u0131 bile akl\u0131m\u0131za getirmedi\u011fimiz sorularla end\u00fcstriyel zincir ve k\u00f6yl\u00fc g\u0131da a\u011f\u0131 aras\u0131ndaki farklar\u0131 ortaya koyuyor ve end\u00fcstriyel g\u0131da zincirinin kendi kendine yetmek \u015f\u00f6yle dursun, her bir sorunu \u00e7\u00f6zme yolunun, ba\u015fka bir sorun yaratarak sonu\u00e7taki zarar\u0131 \u00e7o\u011faltt\u0131\u011f\u0131 bir sistem oldu\u011funu g\u00f6zler \u00f6n\u00fcne seriyor. Bize ise cevaplamam\u0131z gereken tek bir soru b\u0131rak\u0131yor: G\u0131dam\u0131z\u0131 neden end\u00fcstriyel g\u0131da zincirinden sa\u011flayal\u0131m ki?<\/p>\n\n\n\n
\n\n\n\n![\"\"](\"http:\/\/www.bugday.org\/blog\/wp-content\/uploads\/2020\/10\/Ads\u0131z-tasar\u0131m-5-1024x1024.png\")
\n