{"id":8353,"date":"2020-07-14T10:43:10","date_gmt":"2020-07-14T07:43:10","guid":{"rendered":"http:\/\/www.bugday.org\/blog\/?p=8353"},"modified":"2020-07-14T10:43:24","modified_gmt":"2020-07-14T07:43:24","slug":"saglikli-toprak-ve-bitkiler-icin-bokasi-kompostu","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.bugday.org\/blog\/saglikli-toprak-ve-bitkiler-icin-bokasi-kompostu\/","title":{"rendered":"Sa\u011fl\u0131kl\u0131 toprak ve bitkiler i\u00e7in boka\u015fi kompostu"},"content":{"rendered":"\n<p><strong>\u015eehirde ya\u015fayan bir ki\u015fi g\u00fcnde ortalama 1-1,5 kg. \u00e7\u00f6p \u00e7\u0131kar\u0131yor. Bu \u00e7\u00f6plerin yakla\u015f\u0131k %60\u2019\u0131 organik at\u0131klardan olu\u015fuyor. Peki \u015fehirlerdeki herkesin evinde bulunan ve azot bak\u0131m\u0131ndan olduk\u00e7a zengin olan bu organik at\u0131klar\u0131n topra\u011fa d\u00f6n\u00fc\u015febilmesi i\u00e7in ne yapabiliriz? Prof. Dr. Volkan D\u00fcndar ile boka\u015fi kompostu hakk\u0131nda konu\u015ftuk.&nbsp;<\/strong><br><\/p>\n\n\n\n<hr class=\"wp-block-separator\"\/>\n\n\n\n<p><strong>\u00d6ncelikle permak\u00fclt\u00fcrden ba\u015flamak istiyorum. Sonras\u0131nda da boka\u015fi kompostunun permak\u00fclt\u00fcr i\u00e7erisindeki \u00f6nemi ve yerinden bahsedelim.<\/strong><br><\/p>\n\n\n\n<p><strong>Volkan D\u00fcndar:<\/strong> Permak\u00fclt\u00fcr asl\u0131nda yeni bir icat da de\u011fil. On binlerce y\u0131ll\u0131k tar\u0131m toplumuna ait kadim bilgilerin yeni bilimsel bilgilerle g\u00fc\u00e7lendirildi\u011fi, do\u011fadaki insan\u0131n ve ya\u015fam\u0131n s\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilirli\u011fini \u00f6nceleyen bir program veya dizayn sistemi olarak ele al\u0131nabilir. Do\u011fan\u0131n kaynaklar\u0131n\u0131 do\u011fan\u0131n sistemleri i\u00e7inde kullanarak, hi\u00e7bir \u015fekilde at\u0131k \u00e7\u0131karmadan, kaynaklar\u0131 t\u00fcketmeden yeni kaynaklar \u015fekline d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcrerek \u00fcr\u00fcn elde etmeyi ve sa\u011fl\u0131kl\u0131 ya\u015famay\u0131 \u00f6nceleyen bir disiplin. \u00c7ok detaylar\u0131 da var ama esas kurallar\u0131 bunlar diyebiliriz.<br><\/p>\n\n\n\n<p><strong>Boka\u015fi nas\u0131l bir kompost sistemi?<\/strong><br><\/p>\n\n\n\n<p><strong>Volkan D\u00fcndar: <\/strong>Permak\u00fclt\u00fcrdeki hi\u00e7 at\u0131k \u00e7\u0131kartmama prensibini s\u00fcrd\u00fcrebilmek i\u00e7in organik maddelerin hepsinin fermente edilmesini sa\u011flamak burada pilot rol oynuyor. E\u011fer insan eli de\u011fmiyorsa bunu orman\u0131n kendisi yap\u0131yor. Ormanlardaki canl\u0131l\u0131k ve \u00e7e\u015fitlili\u011fin m\u00fckemmel bir \u015fekilde s\u00fcrmesini sa\u011flayan \u015fey mikroorganizmalar\u0131n bir aradaki uyumlu ya\u015famas\u0131. Boka\u015fi, ormana girdi\u011finiz zaman mis gibi bir havay\u0131, kokuyu hissetmemizi sa\u011flayan dinami\u011fi insan toplumunun i\u00e7inde de s\u00fcrd\u00fcrebilmemizi sa\u011flayabilecek en \u00f6nemli fakt\u00f6rlerden birisidir. Burada yapt\u0131\u011f\u0131m\u0131z \u015fey asl\u0131nda herkesin de bildi\u011fi tur\u015fu. Biz nas\u0131l sebzelerimizi saklay\u0131p tur\u015fu yap\u0131yorsak; ayn\u0131 \u015fekilde organik \u00e7\u00f6plerimizi, \u00f6zellikle de g\u0131da \u00e7\u00f6plerimizi laktobasil dedi\u011fimiz bakterilerin ve onlara yard\u0131mc\u0131 olan di\u011fer bakterilerin yard\u0131m\u0131yla fermente ederek bitkilerin yararlanabilece\u011fi, topra\u011f\u0131n zenginle\u015fmesini sa\u011flayabilecek bir \u00fcr\u00fcn haline kolayca getirebiliyoruz.<br><\/p>\n\n\n\n<p><strong>Boka\u015fi kompostunda her organik at\u0131\u011f\u0131 kullanabiliyor muyuz?<\/strong><br><\/p>\n\n\n\n<p><strong>Volkan D\u00fcndar:<\/strong> Bozulmu\u015f, \u00e7\u00fcr\u00fcm\u00fc\u015f, k\u00f6t\u00fc kokan veya k\u00fcflenmi\u015f organik maddeler haricindeki b\u00fct\u00fcn organik maddelerimizi boka\u015fi sisteminde kullanabiliyoruz.<br><\/p>\n\n\n\n<p><strong>Peki ba\u015flang\u0131c\u0131 nas\u0131l oluyor? At\u0131klar\u0131 koyabilece\u011finiz bir alan veya kutu buluyorsunuz ve sonras\u0131nda hi\u00e7 de\u011fi\u015fik bir \u015fey yapmadan, b\u00fct\u00fcn at\u0131klar\u0131 orada birle\u015ftiriyor musunuz?<\/strong><br><\/p>\n\n\n\n<p><strong>Volkan D\u00fcndar:<\/strong> Fermantasyonun ger\u00e7ekle\u015febilmesi yani fermentatif bakterilerin \u00e7al\u0131\u015fabilmesi i\u00e7in oksijensiz bir ortam sa\u011flamak laz\u0131m. Bunu biz i\u00e7ine hava s\u0131zd\u0131rmayan bidonlarla veya kutularla yap\u0131yoruz. Bunun i\u00e7ine laktobasil k\u00fclt\u00fcr\u00fcm\u00fcz\u00fc ekledi\u011fimizde, ayn\u0131 tur\u015funun mayalanmas\u0131 gibi, bitkisel h\u00fccrelerin h\u00fccre duvar\u0131n\u0131 olu\u015fturan sel\u00fclozik yap\u0131 bu laktobasillerin \u00fcretti\u011fi asit ile par\u00e7alan\u0131nca b\u00fct\u00fcn bitkisel h\u00fccrelerin i\u00e7indeki zengin h\u00fccre i\u00e7eri\u011fi s\u0131v\u0131 haline geliyor ve yava\u015f yava\u015f s\u00fcz\u00fcl\u00fcyor. Bir s\u00fczge\u00e7 sistemi kurdu\u011fumuzda bu s\u00fcz\u00fclen suyu a\u015fa\u011f\u0131dan g\u00fcnl\u00fck olarak alabiliyoruz. Biz buna boka\u015fi suyu diyoruz. Mineraller, vitaminler ve bitkilerin yararlanabilece\u011fi hormon benzeri maddeler a\u00e7\u0131s\u0131ndan son derece zengin s\u0131v\u0131 bir g\u00fcbre olu\u015fturuyor.&nbsp;<br><\/p>\n\n\n\n<p>Yirmi litrelik bir \u00e7\u00f6p olu\u015fturdu\u011fumuzda bundan yakla\u015f\u0131k be\u015f litre kadar zengin bir s\u0131v\u0131 \u00e7\u0131k\u0131yor. \u00c7ok asitli oldu\u011fu i\u00e7in bunu 100 kat suland\u0131rd\u0131\u011f\u0131m\u0131z zaman m\u00fckemmel bir s\u0131v\u0131 g\u00fcbre olarak kullanabiliyoruz. Bu da en b\u00fcy\u00fck kazan\u00e7lar\u0131m\u0131zdan birisi.<br><\/p>\n\n\n\n<p><strong>Mayalanma ne kadar s\u00fcr\u00fcyor?<\/strong><br><\/p>\n\n\n\n<p><strong>Volkan D\u00fcndar:<\/strong> Her g\u00fcn mutfa\u011f\u0131m\u0131zdan \u00e7\u0131kan organik maddeleri koyduktan sonra \u00fcst\u00fcne mayam\u0131z\u0131 ekliyoruz. F\u0131\u00e7\u0131 dolana kadar yenisini ekliyoruz ve 15 g\u00fcn boyunca kapa\u011f\u0131n\u0131 hi\u00e7 a\u00e7madan bekletiyoruz. Tabii bunun 20 derece civar\u0131nda yani oda s\u0131cakl\u0131\u011f\u0131nda olmas\u0131 laz\u0131m. Alt\u0131ndan \u00e7\u0131kan suyu da her g\u00fcn al\u0131yoruz. Art\u0131k tamamen dolmu\u015f, hi\u00e7 kapa\u011f\u0131 a\u00e7\u0131lmadan 15 g\u00fcn bekletilmi\u015f olan f\u0131\u00e7\u0131m\u0131z\u0131 daha sonra a\u00e7\u0131p topra\u011fa g\u00f6m\u00fcyoruz. Topra\u011fa g\u00f6md\u00fckten sonra da yaz aylar\u0131nda 15 g\u00fcn ila 1 ay, k\u0131\u015f aylar\u0131nda 2 ay toprakta g\u00f6m\u00fcl\u00fc kald\u0131ktan sonra art\u0131k simsiyah bir olgun kompost haline geliyor.&nbsp;<br><\/p>\n\n\n\n<p>Bizim bidonumuzdaki olay bir tur\u015fu gibi: Bir salatal\u0131k tur\u015fusu tamamen olgunla\u015ft\u0131ktan sonra kavanozun d\u0131\u015f\u0131ndan bakt\u0131\u011f\u0131n\u0131zda tam bir salatal\u0131k gibi durur ama yedi\u011finiz zaman art\u0131k salatal\u0131kla hi\u00e7 alakas\u0131 yoktur, bamba\u015fka bir \u015feydir. \u00c7\u00fcnk\u00fc onun h\u00fccre duvarlar\u0131 tamamen \u00e7\u00f6z\u00fcnm\u00fc\u015f, par\u00e7alanm\u0131\u015ft\u0131r. Farkl\u0131 bir lezzetle kar\u015f\u0131la\u015f\u0131rs\u0131n\u0131z. Burada da ayn\u0131 \u015fey oluyor. 15 g\u00fcn kapal\u0131 kavanozda bekledikten sonra oraya koydu\u011fumuz sebzelerin g\u00f6r\u00fcn\u00fcm\u00fc ayn\u0131 olsa bile, ayn\u0131 salatal\u0131k tur\u015fusunda oldu\u011fu gibi, h\u00fccre duvarlar\u0131 par\u00e7aland\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in, topra\u011fa g\u00f6md\u00fc\u011f\u00fcm\u00fczde toprak mikroorganizmalar\u0131 bunlar\u0131 m\u00fckemmel bir \u015fekilde i\u015fleyerek, h\u0131zla bir kompost haline getiriyor. E\u011fer biz bu i\u015flemi yapmasak, g\u0131da at\u0131klar\u0131m\u0131z\u0131 do\u011frudan topra\u011fa g\u00f6msek olgunla\u015fmalar\u0131 bir seneyi al\u0131r. Biz burada yakla\u015f\u0131k 1-1,5 ay i\u00e7erisinde evimizden \u00e7\u0131kan \u00e7\u00f6p\u00fc m\u00fckemmel bir kompost haline getirmi\u015f oluyoruz ve mikrobiyolojik olarak da \u00e7ok zenginle\u015ftirdi\u011fimiz i\u00e7in kendi kendine b\u0131rakt\u0131\u011f\u0131m\u0131z so\u011fuk kompost sistemine g\u00f6re i\u00e7inde \u00e7ok daha fazla karbon ve azot bulunmu\u015f oluyor. Bunlar\u0131 kaybetmemi\u015f oluyoruz.<br><\/p>\n\n\n\n<p><strong>Topra\u011f\u0131n verimini art\u0131rd\u0131\u011f\u0131ndan, k\u00f6t\u00fc kullan\u0131lm\u0131\u015f, art\u0131k zarar g\u00f6rm\u00fc\u015f, verimi azalm\u0131\u015f topra\u011f\u0131 iyil\u015ftirdi\u011finden de bahsediliyor. Topra\u011fa faydalar\u0131 nedir? Topra\u011fa ve mahsule nas\u0131l iyi geliyor?<\/strong><br><\/p>\n\n\n\n<p><strong>Volkan D\u00fcndar:<\/strong> Topra\u011f\u0131n canl\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131 koruyan, topra\u011f\u0131n i\u00e7indeki karbon, organik madde oran\u0131d\u0131r. Topra\u011f\u0131n i\u00e7indeki organik madde oran\u0131n\u0131, y\u00fczeydeki ilk 15 cm i\u00e7inde %1 oran\u0131nda art\u0131r\u0131rsan\u0131z, hektarda 170 ton su tutmas\u0131n\u0131 sa\u011flayarak topra\u011f\u0131n\u0131zda bir su deposu olu\u015fturuyorsunuz. Bu m\u00fckemmel bir iyile\u015fme sa\u011fl\u0131yor ve bitki yeti\u015ftirmek i\u00e7in de b\u00fcy\u00fck bir kaynak. Bunu sa\u011flaman\u0131zda boka\u015finin m\u00fckemmel yard\u0131m\u0131 oluyor \u00e7\u00fcnk\u00fc d\u0131\u015far\u0131da bir kompost yapt\u0131\u011f\u0131n\u0131zda karbonun yakla\u015f\u0131k %80\u2019i karbondioksit ve metan gaz\u0131 olarak havaya u\u00e7uyor. Mesela yanm\u0131\u015f g\u00fcbrenin i\u00e7inde yaln\u0131zca %20 karbon kal\u0131yor, geri kalan\u0131 havaya u\u00e7uyor. H\u00e2lbuki boka\u015fi kompostunda %2 karbon kaybediyorsunuz. Bu \u015fekilde toplamdaki karbon oran\u0131n\u0131 y\u00fckseltme a\u00e7\u0131s\u0131ndan fevkalade b\u00fcy\u00fck bir avantaja sahip oluyor. Bunun yan\u0131nda azotu tamamen koruyor, amonyak olarak u\u00e7mas\u0131n\u0131 engelliyor. Mesela ah\u0131rlara, tavuk k\u00fcmeslerine girdi\u011finizde feci bir koku olur, o amonyak kokusudur. Oradaki organik madde u\u00e7uyor ve do\u011fay\u0131, havay\u0131 kirletiyor. Halbuki boka\u015fi kompostu sisteminde \u00e7\u00fcr\u00fcme olmad\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in metan gaz\u0131 da \u00e7\u0131km\u0131yor, karbondioksit %2 kadar \u00e7\u0131k\u0131yor, azot ve s\u00fclf\u00fcr\/k\u00fck\u00fcrt ise hi\u00e7 \u00e7\u0131km\u0131yor. Bu \u015fekilde topra\u011f\u0131n\u0131z\u0131 m\u00fcthi\u015f bir \u015fekilde zenginle\u015ftirme olana\u011f\u0131 veriyor.<br><\/p>\n\n\n\n<p><strong>Mahsul\u00fcn kalitesini nas\u0131l etkiliyor? Hastal\u0131klara kar\u015f\u0131 daha koruyucu hale getiriyor mu?<\/strong><br><\/p>\n\n\n\n<p><strong>Volkan D\u00fcndar:<\/strong> En kritik nokta bu zaten. Bitki yeti\u015ftirmek i\u00e7in verdikleri NPK g\u00fcbreleri sadece o bitkiye \u00e7ok az miktarda bir ye\u015ferme, b\u00fcy\u00fcme imkan\u0131 sa\u011fl\u0131yor. Eser mineraller a\u00e7\u0131s\u0131ndan son derece fakir, yetersiz g\u0131dalar yiyoruz. H\u00e2lbuki boka\u015fi, solucan veya her t\u00fcrl\u00fc kompostla yap\u0131lan \u00fcretimlerde bitki her t\u00fcrl\u00fc mineralini ald\u0131\u011f\u0131 gibi, amin gruplar\u0131n\u0131, di\u011fer hormonlar\u0131, aminoasitleri de alabildi\u011fi i\u00e7in hem g\u00fcne\u015ften gelen enerjinin %1\u2019ini kullanabilecekken %20\u2019sini kullanma \u015fans\u0131 elde ediyor hem de besin i\u00e7eri\u011fi i\u00e7inde eser minerallerin de mevcut olmu\u015f olmas\u0131ndan dolay\u0131 tam bir g\u0131da elde etmi\u015f olunuyor. B\u00f6ylelikle bundan y\u00fcz y\u0131l \u00f6nce b\u00fcy\u00fck ninelerimizin bah\u00e7elerinde yeti\u015ftirdi\u011fi domates kadar sa\u011fl\u0131kl\u0131 bitkileri yemi\u015f bulunuyoruz. Bu tabii bu\u011fday i\u00e7in de, di\u011fer sebze ve meyveler i\u00e7in de ayn\u0131 \u015fekilde.<br><\/p>\n\n\n\n<hr class=\"wp-block-separator\"\/>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1024\" height=\"956\" src=\"http:\/\/www.bugday.org\/blog\/wp-content\/uploads\/2020\/02\/NeYapmaliCop-1024x956.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-6104\" srcset=\"https:\/\/www.bugday.org\/blog\/wp-content\/uploads\/2020\/02\/NeYapmaliCop-1024x956.jpg 1024w, https:\/\/www.bugday.org\/blog\/wp-content\/uploads\/2020\/02\/NeYapmaliCop-300x280.jpg 300w, https:\/\/www.bugday.org\/blog\/wp-content\/uploads\/2020\/02\/NeYapmaliCop-768x717.jpg 768w, https:\/\/www.bugday.org\/blog\/wp-content\/uploads\/2020\/02\/NeYapmaliCop.jpg 1772w\" sizes=\"(max-width: 1024px) 100vw, 1024px\" \/><figcaption>Kompost y\u00f6ntemlerini ve kompost hakk\u0131nda merak etti\u011finiz her \u015feyi Bu\u011fday Derne\u011fi&#8217;nin haz\u0131rlad\u0131\u011f\u0131 <strong><a href=\"http:\/\/www.bugday.org\/portal\/galeri\/dosyalar\/KompostRehber_SON.pdf?fbclid=IwAR2EB7N8e4suP4H1ipyCSj37Ug_rKpteuLlzQdvVAUOOzUshW5DkCPnoefo\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\" aria-label=\"Kompost Rehberi (yeni sekmede a\u00e7\u0131l\u0131r)\">Kompost Rehberi<\/a><\/strong>&#8216;nden \u00f6\u011frenebilirsiniz.<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n<hr class=\"wp-block-separator\"\/>\n\n\n\n<p><strong>Sizin bu konularda uzmanla\u015fma yolculu\u011funuz nas\u0131l ba\u015flad\u0131?&nbsp;<\/strong><br><\/p>\n\n\n\n<p><strong>Volkan D\u00fcndar:<\/strong> Ben t\u0131p fak\u00fcltesi mezunuyum. Halk sa\u011fl\u0131\u011f\u0131 ve enfeksiyon hastal\u0131klar\u0131 klinik mikrobiyoloji ihtisas\u0131 yapt\u0131ktan sonra akademik kariyerde ilerledik. Son noktaya geldikten sonra da art\u0131k \u00fcniversitelerde \u00e7al\u0131\u015fmak benim i\u00e7in yeteri kadar zevkli olmamaya ba\u015flad\u0131 ve emekli oldum. Do\u011fa ile ilgili \u00e7al\u0131\u015fmalara bakt\u0131m ki mikrobiyoloji bilgisine ihtiya\u00e7 var, o da bende var. Bu konuya kanalize olmaya ba\u015flad\u0131m ve permak\u00fclt\u00fcr, kompostla\u015ft\u0131rma konular\u0131n\u0131 daha iyi anlatabilmek i\u00e7in ben de daha \u00e7ok \u00e7al\u0131\u015ft\u0131m. \u00c7e\u015fitli gruplar\u0131n organizasyonlar\u0131yla bu konularda e\u011fitim vermeye ba\u015flad\u0131m. Bir \u00e7iftlik deneyimi ya\u015fad\u0131m. \u015eimdi ise Nesin Vakf\u0131 \u00c7iftli\u011fi ve G\u00fclderman \u00c7iftli\u011fi gibi ba\u015fka birka\u00e7 \u00e7iftli\u011fin dan\u0131\u015fmanl\u0131\u011f\u0131n\u0131 yap\u0131yorum.&nbsp;<br><\/p>\n\n\n\n<p>\u0130stanbul Permak\u00fclt\u00fcr Kolektifi ve Kokopelli \u015eehirde gruplar\u0131 bu konularda e\u011fitimler d\u00fczenledi\u011finde benden yard\u0131m istiyorlar. Ben de o gruplar\u0131n isteklisi olan kat\u0131l\u0131mc\u0131lara uygulamal\u0131 olarak anlat\u0131yorum. Bir \u00f6n haz\u0131rl\u0131k gerektiriyor tabii bu, arkada\u015flar\u0131m bu \u00f6n haz\u0131rl\u0131\u011f\u0131 yap\u0131yorlar. Haz\u0131rl\u0131k a\u015famas\u0131 1 ay kadar s\u00fcr\u00fcyor. Sirkenin yap\u0131m\u0131ndan, tur\u015funun yap\u0131m\u0131ndan bilirsiniz, fermantasyon i\u00e7in mikroplar\u0131n \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131 zaman al\u0131yor. O \u00f6n haz\u0131rl\u0131klar\u0131 yapt\u0131ktan sonra her a\u015famay\u0131 uygulamal\u0131 olarak g\u00f6stererek kat\u0131l\u0131mc\u0131lara \u00f6\u011fretiyoruz. Kat\u0131lan ki\u015filer orada kendilerine haz\u0131rlanm\u0131\u015f olan te\u00e7hizat\u0131, malzemeleri al\u0131p evlerine gittiklerinde, evlerindeki \u00e7\u00f6p\u00fc o ak\u015fam kutular\u0131na koyarak \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131na ba\u015flayabiliyorlar. Bunun yan\u0131nda \u00e7e\u015fitli sivil toplum kurulu\u015flar\u0131 da zaman zaman bu tip e\u011fitimleri talep ediyor. Kendi organizasyonlar\u0131n\u0131 haz\u0131rlad\u0131klar\u0131nda, istek olursa onlara da gidip bu e\u011fitimleri verebiliyoruz.&nbsp;<br><\/p>\n\n\n\n<p>Bizim &#8220;<a rel=\"noreferrer noopener\" aria-label=\"Arkabah\u00e7e Permak\u00fclt\u00fcr \u00c7iftli\u011fi (yeni sekmede a\u00e7\u0131l\u0131r)\" href=\"https:\/\/www.facebook.com\/arkabahcepermakultur\/\" target=\"_blank\">Arkabah\u00e7e Permak\u00fclt\u00fcr \u00c7iftli\u011fi<\/a>&#8221; diye bir Facebook sayfam\u0131z var. Bu Facebook sayfas\u0131ndaki alb\u00fcmlerin i\u00e7inde boka\u015fi konusu hem yaz\u0131l\u0131 olarak hem de foto\u011fraflar\u0131yla detayl\u0131 olarak anlat\u0131lm\u0131\u015f durumda. Benim hi\u00e7 y\u00fcz\u00fcm\u00fc g\u00f6rmeden, sadece o sayfay\u0131 takip ederek bunu ba\u015far\u0131yla uygulayan arkada\u015flar\u0131m var. \u00c7ok g\u00fczel sonu\u00e7lar al\u0131p benimle payla\u015f\u0131yorlar. O da beni \u00e7ok mutlu ediyor. Zaman\u0131 olmayan, bu tip organizasyonlara kat\u0131lma imkan\u0131 olmayan arkada\u015flar, biraz gayret ve dikkat g\u00f6sterirlerse evlerinde internetten bakarak ba\u015far\u0131yla yapabilirler.<br><\/p>\n\n\n\n<p>Burada esas \u00f6nemli olan \u015fu; bizim en b\u00fcy\u00fck kayna\u011f\u0131m\u0131z olan g\u0131da at\u0131klar\u0131n\u0131 belediyenin vah\u015fi depolama sistemlerine g\u00f6ndermemiz, \u015fehirle\u015fmenin de yo\u011fun oldu\u011fu \u00fclkemizde \u00e7ok b\u00fcy\u00fck bir tehlike ve zarard\u0131r. Sadece bunu engellemesi a\u00e7\u0131s\u0131ndan bile fevkalade \u00f6nemli. Bu konularda tabii ki belediyeler evde bulunan, mutfakta \u00e7al\u0131\u015fan insanla do\u011frudan temasa ge\u00e7erek bunu yapabiliyorlar. Avrupa\u2019da bunun \u00f6rnekleri var. Boka\u015fi \u00e7\u00f6plerini insanlar mutfaklar\u0131nda haz\u0131rl\u0131yorlar, bunu al\u0131p topra\u011fa g\u00f6mme i\u015fini belediye yap\u0131yor, \u00e7\u0131kan \u00fcr\u00fcnden olu\u015fan son derece zengin kompostu da; mesela saks\u0131larda biber, domates fidesi veya g\u00fcl fidesi \u015feklinde o bireye hediye ederek bu i\u015fi \u00fcretken bir hale getirebiliyorlar. \u0130n\u015fallah, bizde de buna niyetlenen belediyeler olur diye umut ediyorum.<\/p>\n\n\n\n<hr class=\"wp-block-separator\"\/>\n\n\n\n<p><strong><em>Bu r\u00f6portaj Leyla Aslan \u00dcnl\u00fcbay\u2019\u0131n haz\u0131rlay\u0131p sundu\u011fu A\u00e7\u0131k Radyo\u2019daki Tohumdan Hasada Ekolojik Ya\u015fam <\/em><\/strong><a href=\"https:\/\/acikradyo.com.tr\/podcast\/210932\"><strong><em>program\u0131ndan<\/em><\/strong><\/a><strong><em> yaz\u0131ya aktar\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r.<\/em><\/strong><\/p>\n\n\n\n<blockquote class=\"wp-block-quote\"><p><strong>De\u015fifre: Tansu Ye\u015filk\u0131r (Bu\u011fday G\u00f6n\u00fcll\u00fc \u0130leti\u015fim Ekibi)<\/strong><br><\/p><\/blockquote>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>\u015eehirde ya\u015fayan bir ki\u015fi g\u00fcnde ortalama 1-1,5 kg. \u00e7\u00f6p \u00e7\u0131kar\u0131yor. Bu \u00e7\u00f6plerin yakla\u015f\u0131k %60\u2019\u0131 organik at\u0131klardan olu\u015fuyor. Peki \u015fehirlerdeki herkesin evinde bulunan ve azot bak\u0131m\u0131ndan olduk\u00e7a zengin olan bu organik at\u0131klar\u0131n topra\u011fa d\u00f6n\u00fc\u015febilmesi i\u00e7in ne&#8230;<\/p>\n","protected":false},"author":4,"featured_media":8357,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[18,29,437],"tags":[435,15,262,200,434],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.bugday.org\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/8353"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.bugday.org\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.bugday.org\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bugday.org\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/users\/4"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bugday.org\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=8353"}],"version-history":[{"count":5,"href":"https:\/\/www.bugday.org\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/8353\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":8597,"href":"https:\/\/www.bugday.org\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/8353\/revisions\/8597"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bugday.org\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media\/8357"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.bugday.org\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=8353"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bugday.org\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=8353"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bugday.org\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=8353"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}