{"id":6293,"date":"2020-04-02T00:00:28","date_gmt":"2020-04-01T21:00:28","guid":{"rendered":"http:\/\/www.bugday.org\/blog\/?p=6293"},"modified":"2023-04-02T18:48:23","modified_gmt":"2023-04-02T15:48:23","slug":"tohumu-uyandirmak-cimlendirme","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.bugday.org\/blog\/tohumu-uyandirmak-cimlendirme\/","title":{"rendered":"Tohumu Uyand\u0131rmak: \u00c7imlendirme"},"content":{"rendered":"\n<blockquote class=\"wp-block-quote\"><p> <strong><em>T\u0131bbi ve Aromatik Bitkiler Uzman\u0131 Naz\u0131m Tanr\u0131kulu yazd\u0131: &#8220;Tohumlar\u0131 sa\u011fl\u0131kl\u0131 bitkiden ve tam olgunlukta toplamak gerekir.&#8221;<\/em><\/strong><br><\/p><\/blockquote>\n\n\n\n<p>Bizim yard\u0131m\u0131m\u0131za gerek kalmadan, do\u011fal ortamlar\u0131nda kolayca ya\u015fayabilen bitkileri, bizim istedi\u011fimiz \u015fartlarda ya\u015fatmak i\u00e7in gereksinimlerini kar\u015f\u0131lamam\u0131z gerekir. Bu \u015fartlar\u0131 sa\u011flad\u0131ktan sonra elimizdeki bitki tohumlar\u0131n\u0131n uyand\u0131r\u0131lmas\u0131 (\u00e7imlendirilmesi) i\u00e7in neler yapabilece\u011fimizi \u00f6\u011frenelim. Baz\u0131 tohumlar kolayca uyan\u0131rken, baz\u0131lar\u0131n\u0131 uyand\u0131rmak g\u00fc\u00e7le\u015fir. Kabuklar\u0131n sert ve kal\u0131n olmas\u0131, embriyonun (tohum tasla\u011f\u0131) geli\u015fmemi\u015f olmas\u0131, embriyonun uykuda olmas\u0131 (embriyonel dormansi) gibi sebeplerle baz\u0131 tohumlar daha zor \u00e7imlenir. Bu t\u00fcr durumlarda uyand\u0131r\u0131c\u0131 \u015fartlar\u0131 bilmemizde fayda var.  <\/p>\n\n\n\n<hr class=\"wp-block-separator\"\/>\n\n\n\n<h1 class=\"wp-block-heading\">Tohumlar\u0131n \u00e7imlendirilmeye haz\u0131rlanmas\u0131 <\/h1>\n\n\n\n<ul><li>D\u0131\u015f \u00e7eperlerinde etki k\u0131s\u0131m bulunan tohumlar\u0131n \u00e7imlendirilmesi: Ard\u0131\u00e7, kara\u00e7al\u0131 gibi, baz\u0131 tohumlar\u0131n d\u0131\u015f \u00e7eperinde bulunan etli k\u0131s\u0131mlardan dolay\u0131 ge\u00e7irgenlik azald\u0131\u011f\u0131ndan \u00e7imlenme ger\u00e7ekle\u015fmez. Bu t\u00fcr durumlarda tohum etli k\u0131s\u0131mlardan ayr\u0131lmal\u0131d\u0131r. <\/li><li>Kabuklar\u0131 sert ve kal\u0131n olan tohumlar\u0131n \u00e7imlendirilmesi: Sert kabuklu tohumlar\u0131n suyu emip kabuklar\u0131n\u0131 yumu\u015fatmas\u0131n\u0131 sa\u011flamak amac\u0131yla \u00e7\u0131tlatma, z\u0131mparalama, \u00e7izme gibi i\u015flemler uygulan\u0131r (\u015fakay\u0131k ve defne tohumu gibi). <\/li><li>Embriyonel dormansi veya salg\u0131lad\u0131klar\u0131 kimyasallar sebebiyle \u00e7imlenmeyen tohumlar\u0131n \u00e7imlendirilmesi: Tohumlar ekilmeden \u00f6nce s\u0131cak ve so\u011fuk katlama dedi\u011fimiz uyand\u0131rma i\u015flemlerine tabi tutulur. S\u0131cak ve so\u011fuk katlama, tohumlar\u0131n sabit bir \u0131s\u0131da belirli bir s\u00fcre bekletilmesidir. <\/li><li>Tohumlar belirli bir s\u00fcre bazik suda veya \u0131l\u0131k suda bekletilebilir. B\u00f6ylelikle tohumlar\u0131 \u015fi\u015firip d\u0131\u015f kabuklar\u0131n\u0131 yumu\u015fatarak \u00e7imlenmelerini h\u0131zland\u0131rm\u0131\u015f oluruz. Islatma i\u015flemini nemli bir bez i\u00e7inde bekleterek de yapabiliriz. <\/li><li>Tohumlar ekilmeden \u00f6nce, \u0131slatma-kurutma uygulamas\u0131 da yap\u0131labilir. Bunun i\u00e7in tohumlar \u00f6nce 12 saat s\u00fcreyle \u0131slat\u0131l\u0131r, sonra 12 saat kurutulur. Bu i\u015flemi 36 veya 48 saat s\u00fcrelerle de yapabilirsiniz. Baz\u0131 tohumlarda birka\u00e7 kez i\u015flemi tekrar etmek gerekebilir. <\/li><li>Baz\u0131 tohumlar\u0131n \u00e7imlendirilmesinde \u0131\u015f\u0131kta veya karanl\u0131kta bekletme etkili olabilmektedir. Kereviz tohumlar\u0131, karanl\u0131kta 14 \u00b0C gibi s\u0131cakl\u0131kta \u00e7imlenebilmektedir.<\/li><li>Baz\u0131 b\u00fcy\u00fcme d\u00fczenleyicileri de \u00e7imlenmeyen tohumlar\u0131n \u00e7imlenmesine yard\u0131mc\u0131 olur. Gibberallinler \u00e7imlendirmeyi h\u0131zland\u0131r\u0131c\u0131 olarak kullan\u0131l\u0131r. \u00d6rne\u011fin Ekinezya t\u00fcrlerinden Echinacea angustifolia t\u00fcr\u00fcn\u00fcn ve mahlep tohumlar\u0131n\u0131n \u00e7imlendirilmesi zahmetlidir. \u00c7imlenme engelini a\u015fmak i\u00e7in tohumlar 1.000 ppm\u2019lik \u00e7\u00f6zeltide 24 saat bekletildikten sonra ekilir.<\/li><\/ul>\n\n\n\n<p>\u00c7imlendirme i\u00e7in torf kar\u0131\u015f\u0131m\u0131 haz\u0131rlan\u0131r. \u00c7imlendirme kab\u0131 olarak genellikle viyol denilen \u00e7ok g\u00f6zl\u00fc kaplar kullan\u0131l\u0131r. (Kar\u0131\u015f\u0131mda torf, dere kumu ve perlit kar\u0131\u015f\u0131m\u0131 kullan\u0131labilir. <\/p>\n\n\n\n<p>Tohumlar \u00e7imlendirme (viyol) kaplar\u0131na her g\u00f6ze iki \u00fc\u00e7 tohum olacak \u015fekilde ekilir. \u00dczerine toprak doldurulur. Sulan\u0131r. (Sulama amac\u0131yla kullan\u0131lacak ilk sulama suyuna, zirai \u00fcr\u00fcn sat\u0131c\u0131lar\u0131ndan kolayl\u0131kla temin edilebilecek humik asit kat\u0131labilir. Sulama, tohumlar\u0131n \u00e7imlenip kendi ayaklar\u0131 \u00fczerinde durabilecek fide olana kadar ge\u00e7en s\u00fcrede sisleme \u015feklinde yap\u0131lmal\u0131. Sislemesiz do\u011frudan yap\u0131lan sulamada tohum kay\u0131plar\u0131 s\u0131k g\u00f6r\u00fcl\u00fcr.)<\/p>\n\n\n\n<p>\u00c7ok k\u00fc\u00e7\u00fck tohumlar i\u00e7in (t\u0131bbi papatya, \u0130stanbul keki\u011fi vb.) kasalarda \u00e7imlendirmeyi tavsiye ederiz. <\/p>\n\n\n\n<hr class=\"wp-block-separator\"\/>\n\n\n\n<a href=\"https:\/\/dukkan.bugday.org\/index.php?route=product\/product&amp;product_id=68\" target=\"_blank\" rel=\"noopener noreferrer\">\n<div class=\"wp-block-image\"><figure class=\"aligncenter\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" src=\"https:\/\/www.bugday.org\/blog\/wp-content\/uploads\/2021\/11\/dukkan-man%C5%9Fet-4.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-225329\" width=\"604\" height=\"151\"><\/figure>\n<\/div>\n<\/a>\n\n\n\n<hr class=\"wp-block-separator\"\/>\n\n\n\n<h1 class=\"wp-block-heading\">Tohumlar\u0131 kasalara ekmek<\/h1>\n\n\n\n<ul><li>Kasan\u0131n dip k\u0131sm\u0131na drenaj i\u00e7in k\u00fc\u00e7\u00fck \u00e7ak\u0131l ta\u015flar\u0131 bir s\u0131ra olacak \u015fekilde doldurulur. \u00dczerine \u00fc\u00e7 k\u0131s\u0131m torf, bir k\u0131s\u0131m kum olacak \u015fekilde haz\u0131rlanan toprak kar\u0131\u015f\u0131m\u0131 doldurulur. Bir karton veya taban\u0131 d\u00fcz olan bir bask\u0131 malzemesi ile koydu\u011fumuz topra\u011f\u0131n en \u00fcst katman\u0131 d\u00fczle\u015ftirilir. Bu tohumlar\u0131n her tarafa ayn\u0131 derinlikte da\u011f\u0131lmas\u0131n\u0131 sa\u011flar. <\/li><\/ul>\n\n\n\n<p>Tohumlar, iki k\u0131s\u0131m tohum, bir k\u0131s\u0131m kum olacak \u015fekilde bo\u015f tuzlu\u011fa konularak; tuzluk vas\u0131tas\u0131yla kasaya serpi\u015ftirilir. (Kullan\u0131lan kum dere kumu olmal\u0131, tuzlu deniz kumu olmamal\u0131.) \u00dczerine de ince bir tabaka halinde elenmi\u015f kum ve torf kar\u0131\u015f\u0131m\u0131 toprak serpi\u015ftirilir. Yine bask\u0131lan\u0131r. Sulamada tohumlara zayiat vermemek i\u00e7in kasa gazete k\u00e2\u011f\u0131d\u0131 ile kaplanabilir. Sulama i\u00e7in gazete k\u00e2\u011f\u0131d\u0131n\u0131n \u0131slanmas\u0131 yeterli olacakt\u0131r. \u00c7imlendikten sonra gazete k\u00e2\u011f\u0131d\u0131 kald\u0131r\u0131l\u0131r. Hafif\u00e7e \u0131slat\u0131larak sulan\u0131r. Sulama buhar \u015feklinde p\u00fcsk\u00fcrt\u00fclerek yap\u0131l\u0131r. <\/p>\n\n\n\n<ul><li> Birden \u00e7ok tohum ekilecekse kar\u0131\u015ft\u0131rmamak i\u00e7in etiketlenmelidir. (Etikette tohumun ad\u0131 ve ekilme tarihi olmal\u0131.)<\/li><li>\u00c7imlenme an\u0131na kadar sulamaya devam edilir.<\/li><li>Tohumlar \u00e7imlendirildikten sonra belirli bir boya ula\u015ft\u0131klar\u0131nda kademeli olarak arazi \u015fartlar\u0131na nakledilir. Bitki, \u00e7imlendirme ortam\u0131ndan, do\u011frudan dikilece\u011fi alana dikilmemeli; kademeli olarak a\u015f\u0131rt\u0131lmal\u0131. Kademeli ta\u015f\u0131ma i\u015flemine \u201c\u015fa\u015f\u0131rtma\u201d deniyor. \u0130lk \u00e7imlendi\u011fi ve kolay \u015fartlarda b\u00fcy\u00fcd\u00fc\u011f\u00fc yerden, daha \u00e7etin \u015fartlara adaptasyonu zor ola-ca\u011f\u0131ndan al\u0131\u015ft\u0131ra al\u0131\u015ft\u0131ra ta\u015f\u0131n\u0131r.<\/li><\/ul>\n\n\n\n<hr class=\"wp-block-separator\"\/>\n\n\n\n<h1 class=\"wp-block-heading\">Bitkilerimizin so\u011fuklardan korunmas\u0131 i\u00e7in minyat\u00fcr seralar yapal\u0131m&#8230;  <\/h1>\n\n\n\n<p>K\u0131\u015f aylar\u0131nda \u00e7imlenen bitkilerimizi so\u011fuklardan korumak i\u00e7in al\u00e7ak t\u00fcnel (minyat\u00fcr sera) kullanmal\u0131y\u0131z. Al\u00e7ak t\u00fcneller genellikle do\u011fu bat\u0131 y\u00f6n\u00fcne kurulur. Galveniz teller, f\u0131nd\u0131k gibi kolay b\u00fck\u00fclebilen a\u011fa\u00e7 dallar\u0131, 8 mm demir, plastik boru gibi malzemelerle al\u00e7ak t\u00fcnellerin iskeleti haz\u0131rlan\u0131r. Bu malzemelerden temini kolay olanlar kullan\u0131labilir. \u00d6ncelikle yar\u0131m daire \u015fekline getirilirler. 1-1,5 metre arayla t\u00fcnel olu\u015fturma amac\u0131yla kullan\u0131lacak yar\u0131m daire \u015fekline getirilen malzemeler, kaz\u0131kla topra\u011fa tutunmas\u0131 sa\u011flan\u0131r. Y\u0131k\u0131lmamas\u0131 i\u00e7in tam merkezinden do\u011fu bat\u0131 y\u00f6n\u00fcnde d\u00fcz bir malzeme ile ba\u011flan\u0131r. \u00dczerine naylon \u00f6rt\u00fcl\u00fcr. Arada havaland\u0131rmak amac\u0131yla naylon a\u00e7\u0131lmal\u0131d\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<hr class=\"wp-block-separator\"\/>\n\n\n\n<p><strong><em>Yazan:<\/em>&nbsp;<\/strong><em>T\u0131bbi ve Aromatik Bitkiler Uzman\u0131 Naz\u0131m Tanr\u0131kulu<\/em><\/p>\n\n\n\n<p>*Bu yaz\u0131 Ekolojik Ya\u015fam Rehberi\u2019nin 6. say\u0131s\u0131nda yay\u0131mlanm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<hr class=\"wp-block-separator\"\/>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-button aligncenter is-style-squared\"><a class=\"wp-block-button__link has-background has-vivid-red-background-color\" href=\"https:\/\/www.bugday.org\/blog\/sikca-sorulan-sorular\/yerel-atalik-tohum\/\">Yerel\/atal\u0131k tohumu nereden bulabilirim?<\/a><\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>T\u0131bbi ve Aromatik Bitkiler Uzman\u0131 Naz\u0131m Tanr\u0131kulu yazd\u0131: &#8220;Tohumlar\u0131 sa\u011fl\u0131kl\u0131 bitkiden ve tam olgunlukta toplamak gerekir.&#8221; Bizim yard\u0131m\u0131m\u0131za gerek kalmadan, do\u011fal ortamlar\u0131nda kolayca ya\u015fayabilen bitkileri, bizim istedi\u011fimiz \u015fartlarda ya\u015fatmak i\u00e7in gereksinimlerini kar\u015f\u0131lamam\u0131z gerekir. Bu \u015fartlar\u0131&#8230;<\/p>\n","protected":false},"author":4,"featured_media":285281,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[804,18,41,715,108],"tags":[525,424,526,216],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.bugday.org\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/6293"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.bugday.org\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.bugday.org\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bugday.org\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/users\/4"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bugday.org\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=6293"}],"version-history":[{"count":14,"href":"https:\/\/www.bugday.org\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/6293\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":285282,"href":"https:\/\/www.bugday.org\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/6293\/revisions\/285282"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bugday.org\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media\/285281"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.bugday.org\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=6293"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bugday.org\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=6293"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bugday.org\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=6293"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}