{"id":3883,"date":"2019-05-05T12:18:43","date_gmt":"2019-05-05T09:18:43","guid":{"rendered":"http:\/\/www.bugday.org\/blog\/?p=3883"},"modified":"2019-05-06T05:05:01","modified_gmt":"2019-05-06T02:05:01","slug":"yedikule-bostanlari-hala-cozum-bekliyor","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.bugday.org\/blog\/yedikule-bostanlari-hala-cozum-bekliyor\/","title":{"rendered":"Yedikule Bostanlar\u0131 h\u00e2l\u00e2 \u00e7\u00f6z\u00fcm bekliyor"},"content":{"rendered":"\n<p><strong>Zaman zaman alevlenen bostanlar meselesi, hem mahalleliye, hem bostanc\u0131lara, hem de \u015fehre yarar sa\u011flayacak bir bi\u00e7imde \u00e7\u00f6z\u00fcmlenemez mi? <\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><strong>Yazan:<\/strong> Orberk \u00d6zdemir &#8211; G\u00f6n\u00fcll\u00fc \u0130leti\u015fim Ekibi<\/p>\n\n\n\n<p>Tarihin\nmerhamet duymayan devingenli\u011fi i\u00e7erisinde as\u0131rlar\u0131, rejimleri ve\nkurumlar\u0131 a\u015farak Bizans\u2019tan Osmanl\u0131\u2019ya, Osmanl\u0131\u2019dan\nCumhuriyet\u2019e intikal eden ve \u0130stanbul\u2019un kentsel tar\u0131m\ngelene\u011finin 1600 y\u0131ll\u0131k ba\u015f akt\u00f6r\u00fc olan Yedikule Bostanlar\u0131\u2019n\u0131n\ngelece\u011fi \u00fczerindeki bilinmezlik hala devam ediyor.<\/p>\n\n\n\n<p>Y\u00fczy\u0131llar\nboyunca \u00fcretken bir peyzaj \u00f6rne\u011fi olarak mevcudiyetini ve i\u015flevini\ns\u00fcrd\u00fcrebilmi\u015f ve bu s\u00fcre\u00e7te \u00e7ok az de\u011fi\u015fime u\u011fram\u0131\u015f olan\nYedikule Bostanlar\u0131\u2019n\u0131n \u00fczerindeki bask\u0131, 1950\u2019leri takip\neden s\u00fcre\u00e7te \u0130stanbul\u2019un ald\u0131\u011f\u0131 yo\u011fun g\u00f6\u00e7ler ve \u015fehrin\nh\u0131zla b\u00fcy\u00fcmesi ile giderek artt\u0131. \u00d6yle ki 1950\u2019lerde yaln\u0131zca\n1 milyon olan \u0130stanbul\u2019un n\u00fcfusu \u015fu anda 16 milyon olarak ifade\nediliyor. Bu veriden hareketle \u015fehri b\u00fcy\u00fck bir \u015fantiyeye \u00e7eviren\nyap\u0131-in\u015fa sekt\u00f6r\u00fcn\u00fcn ve bu sekt\u00f6rle birlikte evrilen\nbelediyecilik anlay\u0131\u015f\u0131n\u0131n kara surlar\u0131n\u0131 \u00e7epe\u00e7evre saran\nbostanlara kar\u015f\u0131 uygulad\u0131\u011f\u0131 agresif politikalar, \u015fehre kimlik\nkazand\u0131ran m\u00fchim bir k\u00fclt\u00fcr miras\u0131 olan bostanlar\u0131n g\u00fcn\nge\u00e7tik\u00e7e yok olmas\u0131na sebep oluyor. \n<\/p>\n\n\n\n<p>Tarihi II. Theodossius\u2019un h\u00fck\u00fcmdarl\u0131\u011f\u0131na dayanan (MS 5.yy) ve yakla\u015f\u0131k 6 km\u2019lik uzunlu\u011fu ile Yedikule\u2019den Ayvansaray\u2019a kadar Tarihi Yar\u0131mada\u2019n\u0131n bat\u0131 s\u0131n\u0131rlar\u0131n\u0131 \u00e7izen \u0130stanbul Kara Surlar\u0131, 1985 y\u0131l\u0131nda UNESCO taraf\u0131ndan D\u00fcnya Miras\u0131 Listesi\u2019ne al\u0131nm\u0131\u015ft\u0131. Antik savunma mimarisinin en ba\u015far\u0131l\u0131 \u00f6rneklerinden biri olarak nitelendirilen bu surlar ile birlikte \u00e7evresindeki k\u00fclt\u00fcrel peyzaj alan\u0131n\u0131 olu\u015fturan tarihi bostanlar, mezarl\u0131klar, geleneksel evler, manast\u0131r ve t\u00fcrbeler de D\u00fcnya Miras Alan\u0131\u2019na dahil edilmi\u015fti.   <\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"800\" height=\"531\" src=\"http:\/\/www.bugday.org\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/05\/DSC_1116.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-3884\" srcset=\"https:\/\/www.bugday.org\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/05\/DSC_1116.jpg 800w, https:\/\/www.bugday.org\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/05\/DSC_1116-300x199.jpg 300w, https:\/\/www.bugday.org\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/05\/DSC_1116-768x510.jpg 768w\" sizes=\"(max-width: 800px) 100vw, 800px\" \/><\/figure>\n\n\n\n<p>Bug\u00fcn burada yeti\u015ftirilen meyve, sebze ve otlara Bizans \u0130mparatoru VII. Konstantin Porphyrogenitus i\u00e7in 10. y\u00fczy\u0131lda kaleme al\u0131nan ve Konstantinapolis\u2019teki tar\u0131m faaliyetleriyle ilgili bilgilerin derlendi\u011fi 20 ciltlik Geoponica adl\u0131 almanakta dahi rastlanabildi\u011fini kaynaklardan okumak m\u00fcmk\u00fcn.  <\/p>\n\n\n\n<p>2006 y\u0131l\u0131nda, bostanlar\u0131n bulundu\u011fu b\u00f6lgenin \u201cyenileme alan\u0131\u201d olarak belirlenmesi ile birlikte kara surlar\u0131na ve bostanlara sistematik bi\u00e7imde zarar verecek olan s\u00fcre\u00e7 yasal olarak ba\u015flam\u0131\u015f oldu. Ayn\u0131 y\u0131l Yedikule Kap\u0131s\u0131\u2019na yak\u0131n bir yerde i\u015f makineleri sur \u00fczerinde b\u00fcy\u00fck bir yar\u0131k a\u00e7t\u0131. 2010 y\u0131l\u0131nda yenileme alan\u0131 olarak ilan edilen bostanlar\u0131n \u00fczerine yap\u0131lan Yedikule Konaklar\u0131\u2019n\u0131n in\u015fas\u0131 tamamland\u0131. Yedikule Konaklar\u0131&#8217;n\u0131n in\u015fas\u0131n\u0131n tamamlanmas\u0131n\u0131n ard\u0131ndan yap\u0131lmas\u0131 \u2018uygun\u2019 g\u00f6r\u00fclen park projesi sebebi ile konaklar\u0131n \u00f6n k\u0131sm\u0131nda yer alan 27 hektarl\u0131k \u0130smailpa\u015fa Bostan\u0131 2013 y\u0131l\u0131nda i\u015f makineleri ve buldozerlerle yok edildi.  <\/p>\n\n\n\n<p>46 senedir bostanlarda \u00e7al\u0131\u015fan Recep Erarslan, Suri\u00e7i\u2019nde, i\u015f makineleri ile \u00fczerine moloz d\u00f6k\u00fclerek kullan\u0131m d\u0131\u015f\u0131 b\u0131rak\u0131lan \u0130smailpa\u015fa Bostan\u0131\u2019nda bostanc\u0131l\u0131k yapmaktayd\u0131. Daha \u00f6nce de, bug\u00fcn \u00fczerinde Yenikap\u0131 Metro istasyonunun bulundu\u011fu K\u00fc\u00e7\u00fck Langa Bostan\u0131\u2019n\u0131nda \u00e7al\u0131\u015fan Recep Abi, ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 talihsiz olaylara ra\u011fmen bug\u00fcn hala surlar\u0131n d\u0131\u015f k\u0131sm\u0131nda kalan bir bostan arazisini i\u015fletmeye devam ediyor. Ne yaz\u0131k ki Recep Abi&#8217;nin ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 aksilikler bununla s\u0131n\u0131rl\u0131 de\u011fil. Bostanlar\u0131n yasal stat\u00fcs\u00fc gere\u011fi bostanc\u0131lar\u0131n \u00f6demeleri gereken belli bir i\u015fgaliye bedeli var. B\u00fcy\u00fck\u015fehir Belediyesi\u2019nin bir taraftan kansere kar\u015f\u0131 m\u00fccadele veren Recep Abi\u2019den 13 ay i\u00e7in istedi\u011fi i\u015fgaliye bedeli tam 657 bin lira! Sera bitkilerinin renklendirdi\u011fi s\u00fcs havuzlu bir rekreasyon projesi i\u00e7in bostanlar\u0131 ortadan kald\u0131rmaya \u00e7al\u0131\u015fmak, 1600 y\u0131ll\u0131k surlara portatif \u00e7at\u0131l\u0131 d\u00fc\u011f\u00fcn salonu yapmak ya da tarihi surlar\u0131n hemen arkas\u0131na sur duvarlar\u0131n\u0131 a\u015facak \u015fekilde yap\u0131la\u015fmaya izin vermek gibi, bostanc\u0131lar\u0131 \u00f6deyemecekleri fahi\u015f tutarlarla ba\u015f ba\u015fa b\u0131rakmak da y\u0131ld\u0131rma politikas\u0131n\u0131n bir par\u00e7as\u0131 olsa gerek.  <\/p>\n\n\n\n<p>Avrupa \u015fehirleri aras\u0131nda \u00e7evre y\u00f6netimi s\u0131ralamas\u0131nda sonlarda yer alan \u0130stanbul mega kentinin yerel d\u00fczlemde s\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilirlik arac\u0131 olarak kentsel tar\u0131m\u0131 desteklememesi, dahas\u0131, kentin tarihinin \u00f6nemli bir par\u00e7as\u0131 olan alana \u0131srarla m\u00fcdahale edilmek istenmesi, bu durumdan kayg\u0131l\u0131 bir \u00e7ok \u0130stanbullunun harekete ge\u00e7mesine sebep olmu\u015ftu. 2013\u2019ten bu yana surlar\u0131 ve bostanlar\u0131 korumak i\u00e7in y\u00fcr\u00fct\u00fclen m\u00fccadele neticesinde bu ortak mirasa kar\u015f\u0131 yap\u0131lan talan\u0131n h\u0131z\u0131 kesilse de kesin bir sonu\u00e7 elde edilemedi. 2018\u2019in \u015eubat ay\u0131nda Yedikule Bostanlar\u0131&nbsp;i\u00e7in haz\u0131rlanan yeni imar plan\u0131&nbsp;\u0130BB&nbsp;Meclisi\u2019nde kabul edilmi\u015fti. Bu plana g\u00f6re bostanlar\u0131n bulundu\u011fu alan \u2018Kentsel Tar\u0131m Park\u0131\u2019 olarak tasarlanacakt\u0131. Daha \u00f6nce g\u00fcndeme getirilen Yedikule Belgradkap\u0131 Park Projesi\u2019ne g\u00f6re daha \u2018makyajl\u0131\u2019 olan bu projeye de benzer \u015fekilde arazinin bostanl\u0131k vasf\u0131n\u0131n ortadan kald\u0131r\u0131laca\u011f\u0131 ve \u00e7ok fazla tesisle\u015fmeye sebep olaca\u011f\u0131 gerek\u00e7esiyle muhalefet edilmekteydi.  <\/p>\n\n\n\n<p>Zaman zaman alevlenen zaman zaman da kas\u0131tl\u0131 bir bi\u00e7imde so\u011futulan bostanlar meselesi, hem mahalleliye, hem bostanc\u0131lara, hem de \u015fehre yarar sa\u011flayacak bir bi\u00e7imde \u00e7\u00f6z\u00fcmlenemez mi? Ayasofya\u2019dan y\u00fczy\u0131l, ge\u00e7ti\u011fimiz haftalarda \u00e7\u0131kan yang\u0131n sebebi ile bir k\u0131sm\u0131 tahrip olan Notre-Dame de Paris Katedrali\u2019nden de tam 7 y\u00fczy\u0131l daha eski olan surlar\u0131n ve sur diplerindeki bostanlar\u0131n, \u015fehrin kimli\u011finin \u00f6nemli par\u00e7alar\u0131 olduklar\u0131 bilinciyle yap\u0131lacak bir \u00e7al\u0131\u015fmaya tabi tutulmalar\u0131 m\u00fcmk\u00fcn olamaz m\u0131? \u0130BB\u2019nin, \u015fehir planc\u0131lar\u0131n\u0131, akademisyenleri, bostanc\u0131lar\u0131 ve bu konuda s\u00f6z\u00fc olan t\u00fcm taraflar\u0131 dinleyecek bir kurul ya da \u00e7al\u0131\u015ftay e\u015fli\u011finde karar almas\u0131 ne kadar zor?<\/p>\n\n\n\n<p>Yap\u0131lan yerel se\u00e7imlerle birlikte \u0130stanbul\u2019da ger\u00e7ekle\u015fen y\u00f6netim de\u011fi\u015fikli\u011finin ard\u0131ndan bostanlar\u0131n gelece\u011fini tekrar hat\u0131rlamakta ve bu sorular\u0131 tekrar sormakta fayda var!<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Yazan:<\/strong> Orberk \u00d6zdemir &#8211; G\u00f6n\u00fcll\u00fc \u0130leti\u015fim Ekibi\n\n<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Zaman zaman alevlenen bostanlar meselesi, hem mahalleliye, hem bostanc\u0131lara, hem de \u015fehre yarar sa\u011flayacak bir bi\u00e7imde \u00e7\u00f6z\u00fcmlenemez mi? Yazan: Orberk \u00d6zdemir &#8211; G\u00f6n\u00fcll\u00fc \u0130leti\u015fim Ekibi Tarihin merhamet duymayan devingenli\u011fi i\u00e7erisinde as\u0131rlar\u0131, rejimleri ve kurumlar\u0131 a\u015farak&#8230;<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":3885,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[18,41,26],"tags":[329],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.bugday.org\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3883"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.bugday.org\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.bugday.org\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bugday.org\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bugday.org\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=3883"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/www.bugday.org\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3883\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":3903,"href":"https:\/\/www.bugday.org\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3883\/revisions\/3903"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bugday.org\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media\/3885"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.bugday.org\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=3883"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bugday.org\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=3883"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bugday.org\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=3883"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}