{"id":3545,"date":"2019-02-27T15:18:38","date_gmt":"2019-02-27T12:18:38","guid":{"rendered":"http:\/\/www.bugday.org\/blog\/?p=3545"},"modified":"2019-03-01T06:09:35","modified_gmt":"2019-03-01T03:09:35","slug":"iklim-degisikligi-uretim-aliskanliklarimizi-donusturdu","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.bugday.org\/blog\/iklim-degisikligi-uretim-aliskanliklarimizi-donusturdu\/","title":{"rendered":"&#8220;\u0130klim de\u011fi\u015fikli\u011fi \u00fcretim al\u0131\u015fkanl\u0131klar\u0131m\u0131z\u0131 d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcrd\u00fc&#8221;"},"content":{"rendered":"\n<p><strong>\u0130klim de\u011fi\u015fikli\u011fini sadece kutup ay\u0131lar\u0131n\u0131 ilgilendiren ve T\u00fcrkiye&#8217;den \u00e7ok uzaklarda ger\u00e7ekle\u015fen bir hadise olarak d\u00fc\u015f\u00fcnmekten vazge\u00e7menin zaman\u0131 geldi. \u0130klim de\u011fi\u015fikli\u011fi \u015fimdi ve burada ya\u015fan\u0131yor. \u00d6zellikle tar\u0131msal \u00fcretimde iklim de\u011fi\u015fikli\u011finin olumsuz etkilerini ya\u015famaya ba\u015flad\u0131k. S\u00f6z konusu etkilerle ilgili olarak uzun y\u0131llard\u0131r organik \u00fcretim yapan G\u00fcrsel Tonbul ile g\u00f6r\u00fc\u015ft\u00fck.<\/strong><\/p>\n\n\n\n<ul><li><strong>R\u00f6portaj:<\/strong> Kaan K\u00f6semehmet  &#8211; Bu\u011fday G\u00f6n\u00fcll\u00fc \u0130leti\u015fim Ekibi<\/li><\/ul>\n\n\n\n<p><strong>Sizi biraz tan\u0131yabilir miyiz? Ne zamand\u0131r organik tar\u0131m yap\u0131yorsunuz?<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><strong>G\u00fcrsel Tonbul <\/strong>&#8211; Mesle\u011fi \u00e7ift\u00e7ilik olan bir aileden geliyorum. B\u00fcy\u00fckannem ve b\u00fcy\u00fckbabam \u00e7ift\u00e7iydi, bende gen\u00e7 ya\u015flar\u0131mdan itibaren b\u00fct\u00fcn tatillerimi onlarla birlikte \u00e7iftlikte ge\u00e7irdim. \u00d6\u011fretmenlik e\u011fitimi almama ra\u011fmen, as\u0131l mesle\u011fim turizm oldu. Son 20 y\u0131ldan bu yana tar\u0131mla u\u011fra\u015f\u0131yorum. Bunun 15 y\u0131l\u0131nda ise organik tar\u0131m\u0131n i\u00e7indeyim. B\u00fcy\u00fckannem ve b\u00fcy\u00fckbabam ger\u00e7ek ya\u015fam konusunda yol g\u00f6stericim oldular ve kadim bilgileriyle beni hala yapt\u0131\u011f\u0131m i\u015fte y\u00f6nlendiriyorlar. Tar\u0131m e\u011fitimi almam\u0131\u015f olmama ra\u011fmen, \u00f6zellikle organik tar\u0131ma ge\u00e7i\u015f s\u00fcrecinde kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131\u011f\u0131m problemler ile m\u00fccadele ederken, onlardan bana kalan kadim bilgi, i\u015fletmemi y\u00f6netmemde bana rehber oluyor.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"700\" height=\"789\" src=\"http:\/\/www.bugday.org\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/02\/G\u00fcrsel-Tonbul-05.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-3547\" srcset=\"https:\/\/www.bugday.org\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/02\/G\u00fcrsel-Tonbul-05.jpg 700w, https:\/\/www.bugday.org\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/02\/G\u00fcrsel-Tonbul-05-266x300.jpg 266w\" sizes=\"(max-width: 700px) 100vw, 700px\" \/><\/figure>\n\n\n\n<p><strong>Bir \u00fcretici olarak iklim de\u011fi\u015fikli\u011finden nas\u0131l etkileniyorsunuz?<\/strong> <\/p>\n\n\n\n<p><strong>G\u00fcrsel Tonbul<\/strong> &#8211; \u0130klimsel de\u011fi\u015fiklikler, b\u00f6lgelerin kadim tar\u0131msal \u00fcretim deseni, bilgisi ve d\u00fczeni \u00fczerine devam etmekte olan al\u0131\u015fkanl\u0131klar\u0131 \u015fa\u015f\u0131rt\u0131yor. \u00dcreticiler olarak bizler b\u00f6lgemizde bildi\u011fimiz, al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131m\u0131z y\u00fczlerce y\u0131ldan s\u00fcz\u00fclerek gelmi\u015f \u00fcretim takvimimizi ve \u00fcr\u00fcn desenimizi s\u00fcrd\u00fcrmekte \u00e7ok zorlan\u0131yor ve ciddi zararlara u\u011fruyoruz. Son be\u015f y\u0131lda \u015fiddeti katlanarak artan bi\u00e7imde yazlar daha s\u0131cak ge\u00e7erken, ilkbahar ve sonbahar aylar\u0131 ise hi\u00e7 kalmad\u0131 denecek kadar k\u0131sald\u0131. K\u0131\u015f\u0131n seyrini ise hen\u00fcz tarif ya da tahmin bile edemiyoruz. Bizi en \u00e7ok korkutan \u015fey ise; gece ile g\u00fcnd\u00fcz aras\u0131ndaki \u0131s\u0131 fark\u0131n\u0131n h\u0131zla a\u00e7\u0131lmas\u0131. Bu fark bahar d\u00f6nemlerinde 18-20 C<sup>0 <\/sup>derecelere kadar \u00e7\u0131kabiliyor. G\u00fcnd\u00fczleri 28 C<sup>0<\/sup> dereceye \u00e7\u0131kan \u0131s\u0131, geceleri 8-10 C<sup>0 <\/sup>dereceye d\u00fc\u015febiliyor. \u00c7\u00f6lle\u015fme belirtisi olarak da de\u011ferlendirilebilecek olan bu durum olduk\u00e7a \u00fcrk\u00fct\u00fcc\u00fc. Bitki ve toprak bu farkl\u0131l\u0131ktan \u00e7ok ciddi \u015fekilde etkileniyor. <\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"700\" height=\"525\" src=\"http:\/\/www.bugday.org\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/02\/12.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-3548\" srcset=\"https:\/\/www.bugday.org\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/02\/12.jpg 700w, https:\/\/www.bugday.org\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/02\/12-300x225.jpg 300w\" sizes=\"(max-width: 700px) 100vw, 700px\" \/><\/figure>\n\n\n\n<p>Ya\u015fad\u0131\u011f\u0131m\u0131z b\u00f6lgede kabak, salatal\u0131k, fasulye gibi baharl\u0131k tarla sebze tohumlar\u0131n\u0131n topra\u011fa at\u0131lma zaman\u0131 Mart ay\u0131n\u0131n ikinci yar\u0131s\u0131d\u0131r. Ancak son y\u0131llarda Mart sonu Nisan ba\u015f\u0131nda ya\u015fanan gece so\u011fuklar\u0131yla kar\u015f\u0131la\u015f\u0131yoruz. Topraktan ba\u015f\u0131n\u0131 yeni \u00e7\u0131karm\u0131\u015f taze bitki filizleri kavruluyor, art\u0131k bildi\u011fimiz ekim dikim takvimine g\u00f6re davranmaya cesaret edip tohumu atam\u0131yoruz. Kapal\u0131 t\u00fcnel seralarda bitkiyi yeti\u015ftirmek ve havalar\u0131n g\u00f6sterdi\u011fi duruma g\u00f6re tarlaya g\u00f6\u00e7\u00fcrmek zorunda kal\u0131yoruz ki; bu da ilave yat\u0131r\u0131m, i\u015f\u00e7ilik ve risk maliyetini getiriyor. Bu bitki t\u00fcrleri, bahar d\u00f6neminde 40-45 g\u00fcnde hasat edilecek duruma gelir. Ancak ekimini 1 ay geciktirdi\u011fimiz takdirde, hasad\u0131 May\u0131s sonuna sarkar. Bu kez de kar\u015f\u0131m\u0131za son y\u0131llarda s\u0131k\u00e7a ya\u015fad\u0131\u011f\u0131m\u0131z Haziran ay\u0131 anormal s\u0131caklar\u0131 \u00e7\u0131k\u0131yor ve  hasada gelmi\u015f olan bitkinin meyvesini alamadan kurutuyor. Bu durumda mahsul\u00fcn onda biri kadar olan \u00fcr\u00fcn\u00fc al\u0131p, tarlay\u0131 s\u00fcrmek zorunda kal\u0131yoruz.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"700\" height=\"466\" src=\"http:\/\/www.bugday.org\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/02\/b3.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-3549\" srcset=\"https:\/\/www.bugday.org\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/02\/b3.jpg 700w, https:\/\/www.bugday.org\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/02\/b3-300x200.jpg 300w, https:\/\/www.bugday.org\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/02\/b3-360x240.jpg 360w\" sizes=\"(max-width: 700px) 100vw, 700px\" \/><\/figure>\n\n\n\n<p>Ayn\u0131 s\u0131k\u0131nt\u0131y\u0131 sonbahar d\u00f6neminde de ya\u015fayabiliyoruz. Yaz ay\u0131nda a\u015f\u0131r\u0131 s\u0131caklar\u0131n olmas\u0131, k\u0131\u015f\u0131n beklenmedik f\u0131rt\u0131na dolu, kar gibi hava hareketlerinin daha s\u0131k rastlan\u0131r olmas\u0131 tarla bitkilerini olumsuz etkiliyor. Maalesef  k\u00fcresel iklim de\u011fi\u015fikli\u011finin yaratt\u0131\u011f\u0131 a\u00e7\u0131k tarla tar\u0131m\u0131ndaki olumsuz duruma bizim elimizden gelen hi\u00e7bir \u015fey yok. \u00d6zellikle son be\u015f y\u0131ld\u0131r etkilerini \u015fiddetle hissetmeye ba\u015flad\u0131\u011f\u0131m\u0131z k\u00fcresel \u0131s\u0131nma ve iklim de\u011fi\u015fikliklerine kar\u015f\u0131 zorunlu istikamet ise; alternatif kapal\u0131 alan tar\u0131m\u0131 olan serac\u0131l\u0131k oldu. Serada organik \u00fcretim olduk\u00e7a zor ve \u00e7ok y\u00fcksek maliyetli. D\u00fc\u015f\u00fck verim ve zararl\u0131 m\u00fccadelesinde ya\u015fanan g\u00fc\u00e7l\u00fckler, k\u0131\u015f ve yaz aylar\u0131nda a\u00e7\u0131k tarla tar\u0131m\u0131nda ya\u015fanan kay\u0131plar, ilkbahar ve sonbahar aylar\u0131nda serada \u00fcretimle giderilmeye \u00e7al\u0131\u015f\u0131l\u0131yor.  <\/p>\n\n\n\n<p><strong>Bu etkiler b\u00f6lgenizde end\u00fcstriyel tar\u0131m yapanlar a\u00e7\u0131s\u0131ndan da ayn\u0131 m\u0131?<\/strong> <\/p>\n\n\n\n<p><strong>G\u00fcrsel Tonbul<\/strong> &#8211; Bu konuda bilirki\u015fi de\u011filim ancak end\u00fcstriyel tar\u0131mda yeni teknolojiler ve s\u0131cak\/so\u011fuk etkisine kar\u015f\u0131 koruyucu kimyasal kullan\u0131mlar\u0131n etkisiyle, zarar e\u015fi\u011fi organik tar\u0131mdaki kadar y\u00fcksek olmayabilir.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"700\" height=\"835\" src=\"http:\/\/www.bugday.org\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/02\/KUS_50371.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-3550\" srcset=\"https:\/\/www.bugday.org\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/02\/KUS_50371.jpg 700w, https:\/\/www.bugday.org\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/02\/KUS_50371-251x300.jpg 251w\" sizes=\"(max-width: 700px) 100vw, 700px\" \/><\/figure>\n\n\n\n<p><strong>\u0130klim de\u011fi\u015fikli\u011finin tar\u0131msal \u00fcretiminize etkisi konusunda bir kriz plan\u0131n\u0131z var m\u0131? Etkiyi azaltmak i\u00e7in ne gibi \u00e7\u00f6z\u00fcmler d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fclebilir?<\/strong> <\/p>\n\n\n\n<p><strong>G\u00fcrsel Tonbul <\/strong>&#8211; Ba\u011f, bah\u00e7e, tarla ve \u00fcretim alanlar\u0131m\u0131z\u0131 (ya\u015fam b\u00f6lgemizi) yerinden kald\u0131r\u0131p uygun iklimlere ta\u015f\u0131yabilme \u015fans\u0131m\u0131z ne yaz\u0131k ki bulunmuyor. Bu durum bizim sebep oldu\u011fumuz bir hatan\u0131n sonucu olmad\u0131\u011f\u0131 gibi, sorunun \u00e7\u00f6z\u00fcm\u00fc veya sizin tan\u0131mlaman\u0131zla etkiyi azaltabilmek de sadece bizim alabilece\u011fimiz \u00f6nlemlerle m\u00fcmk\u00fcn g\u00f6r\u00fcnm\u00fcyor. Kriz plan\u0131 yapmak bir yana varl\u0131\u011f\u0131m\u0131z\u0131 s\u00fcrd\u00fcrebilecek \u00e7\u00f6z\u00fcmler i\u00e7in bile biz \u00e7ift\u00e7iler \u00e7ok yaln\u0131z ve sahipsiz m\u00fccadele vermek zorunday\u0131z. Erken s\u0131caklarla erken uyanan meyve bah\u00e7elerinde, \u015fubat ay\u0131nda \u00e7i\u00e7ek a\u00e7an ve ilk so\u011fuklarla verdi\u011fi d\u00f6l\u00fcn tamam\u0131n\u0131 kaybeden erik, \u015feftali, kiraz a\u011fa\u00e7lar\u0131 i\u00e7in nas\u0131l bir kriz y\u00f6netimi yap\u0131labilir bilemiyorum. Kurak ge\u00e7en sonbahar aylar\u0131nda ya\u015fanan zeytin \u00fcr\u00fcn kay\u0131plar\u0131, hatta baz\u0131 b\u00f6lgelerde ya\u015fanan a\u011fa\u00e7lardaki kurumalar i\u00e7in zeytinlikleri sulamak, organik tar\u0131mda suyun en ak\u0131lc\u0131 kullan\u0131m\u0131 (kuru tar\u0131m) felsefesine de uygun de\u011fil. K\u0131sacas\u0131 bizim k\u00fcresel \u0131s\u0131nmaya kar\u015f\u0131 bir kriz plan\u0131 olu\u015fturma \u015fans\u0131m\u0131z yok. \u00dcr\u00fcn \u00e7e\u015fidini kurakl\u0131k ve s\u0131cak\/so\u011fuk etkisine dayan\u0131kl\u0131 geli\u015ftirilmi\u015f yeni \u00e7e\u015fitlerle de\u011fi\u015ftirmek bir fikir olabilir. Ancak bu da yerel t\u00fcrlerin tercih edildi\u011fi organik tar\u0131m i\u00e7in \u00e7ok uygun olur mu sorgulanmas\u0131 gerekir.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"700\" height=\"420\" src=\"http:\/\/www.bugday.org\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/02\/96a3d29f-f26d-429d-bd7d-9c9bba0f579c.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-3551\" srcset=\"https:\/\/www.bugday.org\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/02\/96a3d29f-f26d-429d-bd7d-9c9bba0f579c.jpg 700w, https:\/\/www.bugday.org\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/02\/96a3d29f-f26d-429d-bd7d-9c9bba0f579c-300x180.jpg 300w\" sizes=\"(max-width: 700px) 100vw, 700px\" \/><\/figure>\n\n\n\n<p><strong>G\u0131da Topluluklar\u0131 ile bir ba\u011f\u0131n\u0131z var m\u0131? Topluluk Destekli Tar\u0131m, iklim de\u011fi\u015fikli\u011finin olu\u015fturaca\u011f\u0131 riski \u00fcretici ve t\u00fcreticinin birlikte \u00fcstlenmesi konusunda bir \u00e7\u00f6z\u00fcm yolu olabilir mi?<\/strong> <\/p>\n\n\n\n<p><strong>G\u00fcrsel Tonbul <\/strong>&#8211; G\u0131da topluluklar\u0131 ile bir ba\u011f\u0131m\u0131z yok. Riski \u00fcretici ve t\u00fcreticinin birlikte \u00fcstlenmesi ne kadar m\u00fcmk\u00fcn? Ya\u015fanm\u0131\u015f bir deneyimim olmad\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in bug\u00fcne kadar ger\u00e7ekle\u015ftirilmi\u015f olan bu topluluklarda ya\u015fanan olumlu veya olumsuz verilere sahip de\u011filim. Ancak g\u0131daya; \u00f6zellikle de g\u00fcvenilir ger\u00e7ek g\u0131daya ula\u015fmak giderek daha da g\u00fc\u00e7le\u015fece\u011finden, g\u0131da topluluklar\u0131na \u00fcye \u015fehirlilerin yakla\u015f\u0131m\u0131, beklenti ve destekleri olumlu olarak geli\u015fir ve \u00fcreticiyi \u00f6nemseyen bir davran\u0131\u015f bi\u00e7imine d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcrse, belki bir \u00e7\u00f6z\u00fcm modeline evrilebilir.  <\/p>\n\n\n\n<p><strong>\u0130klim de\u011fi\u015fikli\u011finin k\u0131sa ve uzun vadede etkileri konusunda herhangi bir kurumdan e\u011fitim\/seminer ald\u0131n\u0131z m\u0131? Herhangi bir ara\u015ft\u0131rma yapt\u0131n\u0131z m\u0131?<\/strong> <\/p>\n\n\n\n<p><strong>G\u00fcrsel Tonbul<\/strong> &#8211; Bu konuda uzun s\u00fcredir \u00e7\u0131kan bilimsel yay\u0131nlar\u0131 takip ediyor, alternatif enerji ve s\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilir tar\u0131m topluluklar\u0131 ile sivil toplum \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131ndan yararlan\u0131yorum. Ayr\u0131ca bir ara\u015ft\u0131rma yapmad\u0131m ama ger\u00e7e\u011fini bizzat ya\u015fad\u0131\u011f\u0131m\u0131z i\u00e7in, kendi toplad\u0131\u011f\u0131m\u0131z verilerle tuttu\u011fumuz raporlar, u\u011frad\u0131\u011f\u0131m\u0131z zararlar bize pek \u00e7ok akademik \u00e7al\u0131\u015fmadan daha fazla, prati\u011fin i\u00e7inden \u00f6\u011fretiyor ve e\u011fitiyor diyebilirim.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"700\" height=\"458\" src=\"http:\/\/www.bugday.org\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/02\/G\u00fcrsel-Tonbul-03.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-3552\" srcset=\"https:\/\/www.bugday.org\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/02\/G\u00fcrsel-Tonbul-03.jpg 700w, https:\/\/www.bugday.org\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/02\/G\u00fcrsel-Tonbul-03-300x196.jpg 300w, https:\/\/www.bugday.org\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/02\/G\u00fcrsel-Tonbul-03-100x65.jpg 100w, https:\/\/www.bugday.org\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/02\/G\u00fcrsel-Tonbul-03-260x170.jpg 260w\" sizes=\"(max-width: 700px) 100vw, 700px\" \/><\/figure>\n\n\n\n<p><strong>Bu konuda olu\u015fmu\u015f ya da olu\u015fturulacak bir tar\u0131m politikas\u0131n\u0131n \u00f6ncelikleri neler olmal\u0131?<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><strong>G\u00fcrsel Tonbul<\/strong> &#8211; T\u00fcm d\u00fcnya \u00f6l\u00e7e\u011finde g\u0131da politikalar\u0131, ucuzluk ve hep daha \u00e7ok verimin \u00f6tesine ge\u00e7ebilecek, geni\u015f bir a\u00e7\u0131dan ele al\u0131nmal\u0131d\u0131r. Belirlenmesi gereken ekonomi politikalar\u0131, g\u0131daya ucuzluk ve k\u0131sa vadede bolluk de\u011ferlendirmesinden de\u011fil, s\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilirlik esas\u0131 ile ve uzun vadeli olarak planlanmal\u0131. Halka ucuz g\u0131da kadar kaliteli ve besleyici g\u0131da ula\u015ft\u0131rarak sa\u011fl\u0131kl\u0131 nesillere sahip olmak, organik tar\u0131m yaparak toprak, su gibi ya\u015famsal kaynaklar\u0131m\u0131z\u0131 uzun vadeli korumak, enerji t\u00fcketimini, petrol esasl\u0131 kimyasallara dayal\u0131 tar\u0131m\u0131 azaltmak, kurakl\u0131k, hastal\u0131klar, stres ve iklim de\u011fi\u015fikliklerine dayan\u0131kl\u0131 yerel t\u00fcrleri kullanmak tar\u0131m politikalar\u0131m\u0131z\u0131 ve g\u0131da g\u00fcvenli\u011fimizi \u00e7ok yak\u0131ndan ilgilendiriyor.<br>Organik tar\u0131m\u0131 se\u00e7en \u00fcreticilere g\u00f6re, tar\u0131m politikalar\u0131nda yayg\u0131n olarak kabul g\u00f6ren \u201cverim\u201d kavram\u0131n\u0131n sadece birim alandan k\u0131sa vadede al\u0131nan kilo birimiyle \u00f6l\u00e7\u00fclmemesi gerekiyor. Birim alandan al\u0131nan vitamin, mineral vb. besin de\u011ferleri, topra\u011f\u0131n s\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilir kullan\u0131m\u0131 ve sa\u011fl\u0131k giderlerinde azalan veya artan maliyetlerin de verim hesab\u0131na d\u00e2hil edilmesi gerekiyor. <\/p>\n\n\n\n<p>Politikalar ticarette k\u00e2rl\u0131l\u0131k \u00fczerine kurulu oldu\u011fu s\u00fcrece daha fazla verim, k\u0131sa vadede daha \u00e7ok para kazand\u0131rabilir ancak bedeli daha az besin, daha sa\u011fl\u0131ks\u0131z bireyler, uzun vadede \u00e7\u00f6ken bir tar\u0131m politikas\u0131yla k\u0131tl\u0131k ve a\u00e7l\u0131k olacakt\u0131r.  <\/p>\n\n\n\n<p>Ger\u00e7ek o ki; \u00fcretim-kullan\u0131m d\u00f6ng\u00fclerini d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcrecek en b\u00fcy\u00fck g\u00fc\u00e7 t\u00fcketicidir. Organik \u00fcreticiler yerel tohumlar\u0131 destekleyen projelere dikkat \u00e7ekiyor. Organik \u00fcr\u00fcn t\u00fcketimine \u00f6zen g\u00f6stererek \u00fcretimin \u00fclkemizdeki geli\u015fimine ve t\u00fcketicileri destek olmaya davet ediyorlar.<\/p>\n\n\n\n<p>Yerel d\u00fc\u015f\u00fcn, kom\u015fular\u0131n\u0131 dikkate al. D\u00fcnyan\u0131n ihtiyac\u0131 olan \u015fey, daha inan\u00e7l\u0131 y\u00fcr\u00fct\u00fclen yerel tar\u0131m faaliyetlerdir. Bunun i\u00e7in de i\u015fe ba\u015flama noktas\u0131 yerel g\u0131da \u00fcretimi ve t\u00fcketimi olabilir. Ad\u0131 organik, ekolojik, geleneksel, kontroll\u00fc, s\u00fcrd\u00fcrebilir, temiz vs. olabilir. A\u00e7g\u00f6zl\u00fc de\u011fil, as\u0131l olan topra\u011fa sayg\u0131l\u0131 tar\u0131m yapmakt\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"700\" height=\"525\" src=\"http:\/\/www.bugday.org\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/02\/IMG_9021.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-3553\" srcset=\"https:\/\/www.bugday.org\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/02\/IMG_9021.jpg 700w, https:\/\/www.bugday.org\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/02\/IMG_9021-300x225.jpg 300w\" sizes=\"(max-width: 700px) 100vw, 700px\" \/><\/figure>\n\n\n\n<p><strong>K\u00fcresel iklim de\u011fi\u015fiklikleri ve kurakl\u0131k \u00f6n\u00fcm\u00fczdeki y\u0131llarda sekt\u00f6r\u00fc nas\u0131l etkileyecek?<\/strong> <\/p>\n\n\n\n<p><strong>G\u00fcrsel Tonbul<\/strong> &#8211; Kurakl\u0131k sadece bu y\u0131l\u0131n problemi de\u011fil. T\u00fcrkiye\u2019de 2010 y\u0131l\u0131ndan itibaren ciddi bir \u015fekilde kurakl\u0131k hissediliyor. Bunu sadece ya\u011fan ya\u011fmurla \u00f6l\u00e7memek laz\u0131m. \u00c7\u00fcnk\u00fc ya\u011fan ya\u011fmur k\u0131sa s\u00fcre ve yo\u011fun ya\u011f\u0131yor. Dolay\u0131s\u0131yla bu ya\u011fmurlar, yeralt\u0131 su kaynaklar\u0131na ula\u015famadan topra\u011f\u0131n y\u00fczeyinden verimli topra\u011f\u0131 da s\u0131y\u0131rarak denizlere ak\u0131yor. Yeralt\u0131 sular\u0131 ise \u00e7ok h\u0131zla \u00e7ekiliyor. Ya\u011fmur miktar\u0131 elbette kurakl\u0131\u011f\u0131n bir g\u00f6stergesi ama sadece ya\u011fan ya\u011fmurun miktar\u0131 de\u011fil, yeralt\u0131 sular\u0131n\u0131n durumu da \u00e7ok \u00f6nemli. <\/p>\n\n\n\n<p>Ne yaz\u0131k ki T\u00fcrkiye\u2019de son 10 y\u0131lda, \u00f6zellikle de son 5 y\u0131lda daha da h\u0131zlanan bir \u015fekilde kontrols\u00fcz ve kay\u0131t d\u0131\u015f\u0131 artezyenler a\u00e7\u0131l\u0131yor. Artezyenler de yeralt\u0131 suyunu vah\u015fice \u00e7ekiyor. Suyun ne kadar do\u011fru kullan\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131n sorgulanmas\u0131 gerekiyor. Suyu do\u011fru kullanarak ekonomik sulama yapmak ve do\u011fru \u00fcr\u00fcne do\u011fru sulamay\u0131 yapmak gerekiyor. Buna \u00f6rnek olarak, Konya Ovas\u0131&#8217;n\u0131 g\u00f6sterebiliriz. Y\u00fczy\u0131llard\u0131r T\u00fcrkiye\u2019nin tah\u0131l ambar\u0131 olan Konya Ovas\u0131&#8217;n\u0131n meyve bah\u00e7elerine d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcr\u00fclmesi sonucu, yeralt\u0131 sular\u0131n\u0131n a\u015f\u0131r\u0131 kullan\u0131m\u0131yla, hem topraklarda tuzlanma ve toprak kalitesinde kay\u0131plar olu\u015fuyor, hem de bu durum yeralt\u0131 sular\u0131n\u0131n \u00e7ok h\u0131zl\u0131 \u00e7ekilmesine yol a\u00e7\u0131yor. T\u00fcrkiye genel olarak meyve t\u00fcketen bir \u00fclke de\u011fil. Biz a\u011f\u0131rl\u0131kla sebze ve ekmek t\u00fcketen bir \u00fclkeyiz. Bir taraftan ihracat ama\u00e7l\u0131 meyve \u00fcreticili\u011fini \u00f6zendiriyoruz ama di\u011fer taraftan T\u00fcrk toplumunun as\u0131l t\u00fcketti\u011fi tah\u0131l olan bu\u011fday\u0131 yiyebilmesi i\u00e7in ithalat yap\u0131yoruz ya da hayvanlar\u0131m\u0131z\u0131 beslemek i\u00e7in kepek bulam\u0131yoruz. T\u00fcrkiye\u2019de kepek yok, saman yok ya da \u00e7ok pahal\u0131. Oysa inekler kiraz yemiyor. \u0130hracat ile ilgili ba\u011flant\u0131larda da d\u00fcnya veya b\u00f6lge \u00f6l\u00e7e\u011finde patlayan en k\u00fc\u00e7\u00fck kriz, bu \u00fcr\u00fcn\u00fc bah\u00e7ede b\u0131rak\u0131yor. Peki bu \u00fcr\u00fcn\u00fc \u00fcretmek i\u00e7in kullan\u0131lan suya ne oldu? Halbuki o alanlarda ekilen bu\u011fday, arpa gibi geleneksel tar\u0131m te\u015fvik edilse ve biz saman, kepek ithal etmek zorunda kalmasak, b\u00f6ylece girdi maliyetleri daha d\u00fc\u015f\u00fck olsa; buna ba\u011fl\u0131 olarak eti daha ucuza satabilsek ve s\u00fct fiyatlar\u0131 d\u00fc\u015ft\u00fc\u011f\u00fc i\u00e7in s\u00fct inekleri kesime gitmese\u2026 <\/p>\n\n\n\n<p>\u0130klim de\u011fi\u015fiklikleri sadece bizi de\u011fil t\u00fcm d\u00fcnyay\u0131 etkileyen bir durum. Bu y\u00fczden d\u00fcnyay\u0131 izlemeliyiz. T\u00fcrkiye d\u00fcnyan\u0131n bir par\u00e7as\u0131 sonu\u00e7ta ve d\u00fcnya ile birlikte hareket etmek zorunday\u0131z. D\u00fcnyada olan biten her \u015fey bizi de etkiliyor. Kurakl\u0131k, ya\u011fan ya\u011fmurla ilgili oldu\u011fu kadar kuzey kutbunda eriyen buzullarla da ilgili. Ne yaz\u0131k ki T\u00fcrkiye\u2019de kaynaklar\u0131m\u0131z\u0131 \u00e7ok hoyrat\u00e7a kullan\u0131yoruz. \u00d6rne\u011fin T\u00fcrkiye\u2019de y\u00fczy\u0131llarca devam etmi\u015f geleneksel ya\u011f zeytini alanlar\u0131n\u0131 kald\u0131r\u0131p suya doymayan \u00e7e\u015fitlerin \u00f6zendirilmesi, ya\u011f de\u011feri \u00e7ok ciddi bir \u015fekilde tart\u0131\u015f\u0131labilir olan Gemlik zeytininin binlerce hektara dikilmesi, sorgulanmas\u0131 gereken bir durum. Daha \u00e7ok \u00fcr\u00fcn her zaman daha \u00e7ok kazan\u00e7 de\u011fildir. \u0130htiya\u00e7 kadar \u00fcreterek do\u011fru rakamlarla o \u00fcr\u00fcn\u00fc sat\u0131\u015fa sunmak gerekir. As\u0131l geri d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fc imk\u00e2ns\u0131z maliyetlerin hesab\u0131n\u0131n yap\u0131lmas\u0131 laz\u0131m. Tuzlanm\u0131\u015f topraklarda bir daha \u00fcretim yapamazs\u0131n\u0131z. Yeralt\u0131 su seviyesi 30-40 metrelerden 200-250 metrelere \u00e7ekilmi\u015fse bu k\u0131rm\u0131z\u0131 alarmd\u0131r. Bunun bir \u015fekilde kontrol alt\u0131na al\u0131nmas\u0131 ve \u00fcretimin ona g\u00f6re planlanmas\u0131 gerekir. Daha dar alanlarda daha y\u00fcksek verim elde edebilmek \u00fczerine Ar-Ge \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131 yap\u0131lmal\u0131. Bu iklim de\u011fi\u015fikliklerini bug\u00fcn biz g\u00f6r\u00fcnen tehlikeler \u00f6l\u00e7e\u011finde de\u011ferlendiremezsek, gelecekte \u00e7ok ciddi sorunlarla kar\u015f\u0131la\u015faca\u011f\u0131z. Bug\u00fcn ciddi sorunlar\u0131m\u0131z var diyoruz ama gelecekte \u00e7ok daha ciddi sorunlarla kar\u015f\u0131la\u015fma riskimiz oldu\u011fu konusunda ben kayg\u0131 duyuyorum.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Bu kayg\u0131n\u0131z gelecek plan\u0131n\u0131z\u0131 nas\u0131l etkileyecek?<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><strong>G\u00fcrsel Tonbul<\/strong> &#8211; Her \u015feye ra\u011fmen organik \u00fcretmek ve t\u00fcketmekten vazge\u00e7meyece\u011fimi biliyorum. Sevgili Victor Ananias\u2019a kar\u015f\u0131ma \u00e7\u0131kt\u0131\u011f\u0131, varl\u0131\u011f\u0131 ile yolumu ayd\u0131nlatt\u0131\u011f\u0131, dostum oldu\u011fu i\u00e7in; b\u00fcy\u00fckannem ve b\u00fcy\u00fckbabama da bana aktard\u0131klar\u0131 kadim bilgi miras\u0131 i\u00e7in te\u015fekk\u00fcr ediyorum.  <\/p>\n\n\n\n<ul><li><strong>R\u00f6portaj:<\/strong> Kaan K\u00f6semehmet  &#8211; Bu\u011fday G\u00f6n\u00fcll\u00fc \u0130leti\u015fim Ekibi <\/li><\/ul>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>\u0130klim de\u011fi\u015fikli\u011fini sadece kutup ay\u0131lar\u0131n\u0131 ilgilendiren ve T\u00fcrkiye&#8217;den \u00e7ok uzaklarda ger\u00e7ekle\u015fen bir hadise olarak d\u00fc\u015f\u00fcnmekten vazge\u00e7menin zaman\u0131 geldi. \u0130klim de\u011fi\u015fikli\u011fi \u015fimdi ve burada ya\u015fan\u0131yor. \u00d6zellikle tar\u0131msal \u00fcretimde iklim de\u011fi\u015fikli\u011finin olumsuz etkilerini ya\u015famaya ba\u015flad\u0131k. S\u00f6z konusu&#8230;<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":3546,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[18,30],"tags":[285],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.bugday.org\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3545"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.bugday.org\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.bugday.org\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bugday.org\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bugday.org\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=3545"}],"version-history":[{"count":4,"href":"https:\/\/www.bugday.org\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3545\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":3613,"href":"https:\/\/www.bugday.org\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3545\/revisions\/3613"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bugday.org\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media\/3546"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.bugday.org\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=3545"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bugday.org\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=3545"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bugday.org\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=3545"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}