{"id":300320,"date":"2026-05-22T09:49:43","date_gmt":"2026-05-22T06:49:43","guid":{"rendered":"https:\/\/www.bugday.org\/blog\/?p=300320"},"modified":"2026-05-22T09:49:44","modified_gmt":"2026-05-22T06:49:44","slug":"cocuklarda-kursun-alarmi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.bugday.org\/blog\/cocuklarda-kursun-alarmi\/","title":{"rendered":"\u00c7ocuklarda Kur\u015fun Alarm\u0131!"},"content":{"rendered":"\n<p><strong>T\u00fcrkiye\u2019de milyonlarca \u00e7ocuk kur\u015fun ve geli\u015fim bozucu toksik maddelerle kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya. Yeni rapor, yoksulluk ve yetersiz beslenmenin \u00e7ocuklarda kur\u015fun emilimini art\u0131rd\u0131\u011f\u0131n\u0131 ortaya koyuyor. <\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><\/p>\n\n\n\n<p><em>Yaz\u0131: Beyza \u00d6zel \u2013 Bu\u011fday Derne\u011fi \u0130leti\u015fim G\u00f6n\u00fcll\u00fcs\u00fc<\/em><\/p>\n\n\n\n<p>Bir Arada Ya\u015far\u0131z E\u011fitim ve Toplumsal Ara\u015ft\u0131rmalar Vakf\u0131 (BAYETAV) taraf\u0131ndan yay\u0131mlanan bir rapor, T\u00fcrkiye\u2019de \u00e7ocuklar\u0131n kur\u015fun ve di\u011fer geli\u015fim bozucu toksik maddelere maruziyetinin ciddi boyutlara ula\u015ft\u0131\u011f\u0131n\u0131 ortaya koydu. G\u0131da M\u00fchendisi Dr. B\u00fclent \u015e\u0131k imzal\u0131 \u201cKur\u015funa Kar\u015f\u0131 Bir \u00d6\u011f\u00fcn: \u00c7ocuklar\u0131 Geli\u015fim Bozucu Toksik Maddelerden Korumak ve E\u011fitim Adaletini G\u00fc\u00e7lendirmek\u201d ba\u015fl\u0131kl\u0131 raporda, \u00fccretsiz okul yeme\u011fi program\u0131n\u0131n \u00e7ocuk sa\u011fl\u0131\u011f\u0131 a\u00e7\u0131s\u0131ndan acil bir kamusal ihtiya\u00e7 oldu\u011fu vurgulan\u0131yor.<\/p>\n\n\n\n<p>Rapora g\u00f6re<strong> kur\u015fun, \u00e7ocuklar\u0131n bili\u015fsel geli\u015fimini etkileyen en \u00f6nemli toksik maddeler aras\u0131nda yer al\u0131yor. Uzmanlar, \u00e7ocuklar\u0131n yeti\u015fkinlere k\u0131yasla toksik kimyasallar\u0131 daha fazla emdi\u011fini, daha ge\u00e7 v\u00fccuttan att\u0131\u011f\u0131n\u0131 ve bu nedenle \u00e7ok daha y\u00fcksek risk alt\u0131nda oldu\u011funu belirtiyor.<\/strong> \u00d6zellikle yetersiz beslenme, demir, kalsiyum ve \u00e7inko eksikli\u011fi gibi durumlar kur\u015fun emilimini art\u0131r\u0131yor.<\/p>\n\n\n\n<p>Ara\u015ft\u0131rmada dikkat \u00e7eken verilerden biri de T\u00fcrkiye\u2019de t\u00fcketici \u00fcr\u00fcnlerinde tespit edilen kur\u015fun oranlar\u0131 oldu. UNICEF ve Pure Earth\u2019\u00fcn 2024 tarihli piyasa kontrol\u00fcne at\u0131f yap\u0131lan raporda; metal g\u0131da kaplar\u0131n\u0131n y\u00fczde 67\u2019sinde, seramiklerin y\u00fczde 53\u2019\u00fcnde, boyalar\u0131n y\u00fczde 70\u2019inde, oyuncaklar\u0131n y\u00fczde 29\u2019unda ve baharatlar\u0131n y\u00fczde 25\u2019inde referans d\u00fczeylerin \u00fczerinde kur\u015fun bulundu\u011fu aktar\u0131ld\u0131.<\/p>\n\n\n\n<p>Raporda, \u00e7ocuklarda y\u00fcksek kur\u015fun maruziyetinin IQ d\u00fc\u015f\u00fc\u015f\u00fc, dikkat eksikli\u011fi, \u00f6\u011frenme g\u00fc\u00e7l\u00fc\u011f\u00fc, dil geli\u015fiminde yava\u015flama ve davran\u0131\u015f sorunlar\u0131 gibi kal\u0131c\u0131 n\u00f6rogeli\u015fimsel etkilere yol a\u00e7abilece\u011fi belirtildi. \u00c7ocuklar\u0131n ger\u00e7ek ya\u015famda yaln\u0131zca kur\u015funa de\u011fil pestisitler, PFAS ve metilc\u0131va gibi farkl\u0131 n\u00f6rotoksik maddelere de ayn\u0131 anda maruz kald\u0131\u011f\u0131na dikkat \u00e7ekildi.<\/p>\n\n\n\n<p><\/p>\n\n\n\n<p>T\u00fcrkiye\u2019de kanda kur\u015fun d\u00fczeyini izleme y\u00f6n\u00fcnde d\u00fczenli bir program\u0131n bulunmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 belirten \u00e7al\u0131\u015fma, mevcut ara\u015ft\u0131rmalara g\u00f6re kan\u0131ndaki kur\u015fun seviyesi kritik e\u015fik olan 5 \u00b5g\/dL\u2019nin \u00fczerinde olan \u00e7ocuk say\u0131s\u0131n\u0131n 650 bin ile 6,3 milyon aras\u0131nda de\u011fi\u015fti\u011fini ortaya koyuyor. Raporda, g\u00fcncel referans de\u011fer olan 3,5 \u00b5g\/dL esas al\u0131nd\u0131\u011f\u0131nda risk alt\u0131ndaki \u00e7ocuk say\u0131s\u0131n\u0131n \u201cen az birka\u00e7 milyon\u201d olabilece\u011fi ifade edildi.<\/p>\n\n\n\n<p>Dr. B\u00fclent \u015e\u0131k, \u00e7ocuklar\u0131n toksik maddelerden korunmas\u0131n\u0131n yaln\u0131zca sa\u011fl\u0131k de\u011fil, ayn\u0131 zamanda e\u011fitim adaleti ve toplumsal e\u015fitlik meselesi oldu\u011funu belirterek \u015fu de\u011ferlendirmeyi yapt\u0131: \u201c\u00dccretsiz okul yeme\u011fi ve temiz i\u00e7me suyu sa\u011flamak; \u00e7ocuklarda kur\u015fun gibi geli\u015fim bozucu toksik kimyasallar\u0131n etkilerini azaltan en \u00f6nemli kamusal m\u00fcdahalelerden biridir.\u201d<\/p>\n\n\n\n<p>Raporda belirtilen \u00e7\u00f6z\u00fcm \u00f6nerileri aras\u0131nda d\u00fczenli kan kur\u015fun d\u00fczeyi izleme program\u0131 olu\u015fturulmas\u0131, eski su tesisatlar\u0131n\u0131n yenilenmesi, kur\u015funlu boyalar\u0131n yasaklanmas\u0131, oyuncak ve mutfak \u00fcr\u00fcnlerinin s\u0131k\u0131 denetlenmesi ile \u00fccretsiz okul yeme\u011fi program\u0131n\u0131n hayata ge\u00e7irilmesi yer ald\u0131.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>BAYETAV\u2019\u0131n yay\u0131mlad\u0131\u011f\u0131 rapora g\u00f6re \u00fccretsiz okul yeme\u011fi program\u0131, yaln\u0131zca beslenme de\u011fil \u00e7ocuklar\u0131 toksik maddelerden koruma a\u00e7\u0131s\u0131ndan da kritik bir kamusal \u00e7\u00f6z\u00fcm.<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Raporun tamam\u0131na<a href=\"https:\/\/bayetav.org\/?utm_source=chatgpt.com\"> BAYETAV resmi sitesi<\/a> \u00fczerinden eri\u015filebiliyor.<\/p>\n\n\n\n<p><\/p>\n\n\n\n<p><strong>Raporda kur\u015fun maruziyetini azaltmak i\u00e7in \u015fu \u00e7\u00f6z\u00fcmler \u00f6neriliyor:&nbsp;&nbsp;<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>\u2022 D\u00fczenli kan kur\u015fun d\u00fczeyi taramalar\u0131 yap\u0131lmas\u0131<\/p>\n\n\n\n<p>\u2022 Eski su tesisatlar\u0131n\u0131n yenilenmesi<\/p>\n\n\n\n<p>\u2022 Kur\u015funlu boyalar\u0131n yasaklanmas\u0131<\/p>\n\n\n\n<p>\u2022 Oyuncak ve t\u00fcketici \u00fcr\u00fcnlerinin s\u0131k\u0131 denetlenmesi<\/p>\n\n\n\n<p>\u2022 Okullarda \u00fccretsiz yemek ve temiz i\u00e7me suyu sa\u011flanmas\u0131<\/p>\n\n\n\n<p>\u2022 Y\u00fcksek riskli b\u00f6lgelerde \u00e7evresel denetimlerin art\u0131r\u0131lmas\u0131<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>T\u00fcrkiye\u2019de milyonlarca \u00e7ocuk kur\u015fun ve geli\u015fim bozucu toksik maddelerle kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya. Yeni rapor, yoksulluk ve yetersiz beslenmenin \u00e7ocuklarda kur\u015fun emilimini art\u0131rd\u0131\u011f\u0131n\u0131 ortaya koyuyor. Yaz\u0131: Beyza \u00d6zel \u2013 Bu\u011fday Derne\u011fi \u0130leti\u015fim G\u00f6n\u00fcll\u00fcs\u00fc Bir Arada Ya\u015far\u0131z E\u011fitim&#8230;<\/p>\n","protected":false},"author":9,"featured_media":300321,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1535,804,49,41,716,1536,25,1537,1135],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.bugday.org\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/300320"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.bugday.org\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.bugday.org\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bugday.org\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/users\/9"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bugday.org\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=300320"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/www.bugday.org\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/300320\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":300355,"href":"https:\/\/www.bugday.org\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/300320\/revisions\/300355"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bugday.org\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media\/300321"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.bugday.org\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=300320"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bugday.org\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=300320"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bugday.org\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=300320"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}