\u00c7evresel kimlikleri hakk\u0131nda yan\u0131lt\u0131c\u0131 iddialarda bulunan moda markalar\u0131, ye\u015fil y\u0131kama yapt\u0131klar\u0131 i\u00e7in Rekabet ve Piyasa Otoritesi’nin (CMA) s\u0131k\u0131 \u00f6nlemleriyle kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya kal\u0131yor.<\/p>\n\n\n\n
Markalar, sahte \u00e7evresel iddialarla t\u00fcketici koruma yasas\u0131n\u0131 ihlal ettikleri tespit edilirse, reklam verme y\u00f6ntemlerini de\u011fi\u015ftirmek veya mahkemeye \u00e7\u0131kmak zorunda kalabilir.<\/p>\n\n\n\n
Rekabet Kurumu\u2019nun, pazar\u0131n b\u00fcy\u00fckl\u00fc\u011f\u00fc ve t\u00fcketici endi\u015feleri nedeniyle modaya \u00f6ncelik verdi\u011fi anla\u015f\u0131l\u0131yor. Ula\u015f\u0131m, yiyecek, i\u00e7ecek ve g\u00fczellik gibi di\u011fer sekt\u00f6rlerin de \u00e7evresel iddialar\u0131 \u00fczerinden ara\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131 bekleniyor.<\/p>\n\n\n\n
CMA’n\u0131n T\u00fcketiciyi Koruma Direkt\u00f6r\u00fc Cecilia Parker Aranha \u015funlar\u0131 s\u00f6yledi: “\u0130nsanlar modan\u0131n gezegenimiz \u00fczerindeki olumsuz etkisinin giderek daha fazla fark\u0131na var\u0131yor. Pek \u00e7ok m\u00fc\u015fterinin aktif olarak \u00e7evre i\u00e7in iyi \u015feyler yapan markalar arad\u0131\u011f\u0131n\u0131 biliyoruz ve g\u00f6rd\u00fckleri iddialar\u0131n ger\u00e7e\u011fi yans\u0131tt\u0131\u011f\u0131ndan emin olmak istiyoruz.<\/p>\n\n\n\n
“\u015eimdiye kadar yapt\u0131\u011f\u0131m\u0131z \u00e7al\u0131\u015fmalar, moda sekt\u00f6r\u00fcnde ye\u015fil y\u0131kama ile ilgili sorunlar olabilece\u011fini g\u00f6steriyor ve bu nedenle daha derin ara\u015ft\u0131rmalar yapmak i\u00e7in bu alana \u00f6ncelik verdik.\u201d<\/p>\n\n\n\n
“Moda end\u00fcstrisinin, m\u00fc\u015fterilere ne s\u00f6yledi\u011fini yeniden de\u011ferlendirmesinin ve yasalara uymak i\u00e7in gereken de\u011fi\u015fiklikleri yapmas\u0131n\u0131n zaman\u0131 geldi. \u0130ddialar\u0131n\u0131 destekleyemeyen i\u015fletmeler, CMA’dan yapt\u0131r\u0131m gelmesi riskiyle kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya kalacak ve uzun vadede itibarlar\u0131na zarar verecektir.\u201d<\/p>\n\n\n\n
Soru\u015fturma, moda end\u00fcstrisinin \u00e7evresel etkisini azaltmak i\u00e7in artan bask\u0131yla kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya kalmas\u0131 sonucu ba\u015flat\u0131l\u0131yor, \u00e7\u00fcnk\u00fc baz\u0131 tahminler k\u00fcresel karbon emisyonlar\u0131n\u0131n %2 ila %8’inden sorumlu oldu\u011funu g\u00f6steriyor.<\/p>\n\n\n\n
Bu k\u00fcresel end\u00fcstrinin iklim acil durumuna, havac\u0131l\u0131k ve denizcilik end\u00fcstrilerinin toplam\u0131ndan daha fazla katk\u0131da bulundu\u011fu ve b\u00f6yle devam ederse, 2050’ye kadar d\u00fcnyan\u0131n karbon b\u00fct\u00e7esinin d\u00f6rtte birini olu\u015fturabilece\u011fi d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcl\u00fcyor ve online al\u0131\u015fveri\u015f iadelerinin artan hacmi t\u00fcketiciler aras\u0131nda endi\u015feleri de k\u00f6r\u00fckl\u00fcyor.<\/p>\n\n\n\n
De\u011fi\u015fen Piyasalar Vakf\u0131 bask\u0131 grubu, ge\u00e7en y\u0131l \u00f6nde gelen 46 markan\u0131n sentetik elyaf kullan\u0131m\u0131na ili\u015fkin bir rapor yay\u0131nlad\u0131. Asos, H&M ve Zara da dahil olmak \u00fczere \u0130ngiltere ve Avrupa moda \u015firketlerinin iddialar\u0131n\u0131n %60’\u0131n\u0131n as\u0131ls\u0131z ve yan\u0131lt\u0131c\u0131 oldu\u011funu s\u00f6yledi.<\/p>\n\n\n\n
Raporda, \u00f6zellikle plastik \u015fi\u015felerin geri d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcr\u00fclmesiyle elde edilen polyester kullan\u0131m\u0131 ele\u015ftirildi ve bunun \u201cyanl\u0131\u015f \u00e7\u00f6z\u00fcm oldu\u011fu\u201dnun alt\u0131 \u00e7izildi. Ayr\u0131ca markalar\u0131n k\u0131yafetlerinin geri d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcr\u00fclebilir olmas\u0131n\u0131 sa\u011flamak i\u00e7in yeterince \u00e7aba g\u00f6stermedi\u011fi belirtildi.<\/p>\n\n\n\n
Changing Markets’\u0131n kampanya y\u00f6neticisi Urska Trunk \u015funlar\u0131 s\u00f6yledi: “Markalar, s\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilirli\u011fi bir pazarlama takti\u011fi olarak kullanarak t\u00fcketici endi\u015felerinden yararlanmakta h\u0131zl\u0131 davransalar da bu t\u00fcr iddialar\u0131n b\u00fcy\u00fck \u00e7o\u011funlu\u011fu tamamen pazarlama ama\u00e7l\u0131 ve y\u00fczeysel. Markalar k\u0131yafet koleksiyonlar\u0131n\u0131 ye\u015file y\u0131kama yaparken e\u015f zamanl\u0131 olarak -\u00f6rne\u011fin k\u0131yafetlerin yeniden k\u0131yafete d\u00f6n\u00fc\u015febilece\u011fi bir gelecek sa\u011flamak i\u00e7in gerekli yat\u0131r\u0131mlar\u0131 yapmamak gibi- ger\u00e7ek d\u00f6ng\u00fcsel \u00e7\u00f6z\u00fcmleri benimseme konusunda ayak s\u00fcr\u00fcyorlar.\u201d<\/p>\n\n\n\n
CMA, ana koleksiyonundan daha fazla sentetik kulland\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in H&M’in etik \u201cConscious\u201d koleksiyonunu se\u00e7ti ve analiz edilen be\u015f par\u00e7adan birinin %100 fosil yak\u0131ttan t\u00fcretilen sentetik malzemelerden yap\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 tespit etti.<\/p>\n\n\n\n
H&M, \u00fcr\u00fcn s\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilirlik iddialar\u0131n\u0131 Global Recycled Standard gibi “s\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilir kaynak kullan\u0131m\u0131 ve b\u00fct\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fc sa\u011flamak ad\u0131na malzemelerimiz i\u00e7in g\u00fcvenilir \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc taraf sertifikasyon planlar\u0131na” dayand\u0131rd\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00f6yledi.<\/p>\n\n\n\n
\u0130sve\u00e7li h\u0131zl\u0131 moda perakendecisi, polyesterin malzeme kullan\u0131m\u0131n\u0131n %27’sini olu\u015fturdu\u011funu, ancak “tek kullan\u0131ml\u0131k plastik \u015fi\u015felerden geri d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcr\u00fclm\u00fc\u015f polyesterin end\u00fcstri i\u00e7in uzun vadeli bir \u00e7\u00f6z\u00fcm olmamas\u0131 gerekti\u011fi” konusunda hemfikir oldu\u011funu s\u00f6yledi.<\/p>\n\n\n\n
Geri d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcme yat\u0131r\u0131m yaparken tekstilden tekstile geri d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm \u00e7\u00f6z\u00fcmlerine ihtiya\u00e7 oldu\u011funu, dolay\u0131s\u0131yla Worn Again, TreeToTextile ve Renewcell gibi geri d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm teknolojilerine yat\u0131r\u0131m yapt\u0131\u011f\u0131n\u0131 belirtti.<\/p>\n\n\n\n
CMA, 2020’de ye\u015fil iddialar\u0131 ara\u015ft\u0131rmaya ba\u015flad\u0131 ve %40’a kadar olan miktar\u0131n t\u00fcketiciler i\u00e7in yan\u0131lt\u0131c\u0131 olabilece\u011fini tespit etti. \u00c7evresel kimlikleri hakk\u0131nda yan\u0131lt\u0131c\u0131 iddialarda bulunan \u015firketlere, \u201cye\u015fil y\u0131kama\u201d olarak bilinen uygulamay\u0131 durdurmalar\u0131 i\u00e7in ge\u00e7en y\u0131l\u0131n sonuna kadar s\u00fcre verdi.<\/p>\n\n\n\n
Reklam Standartlar\u0131 Kurumu, son y\u0131llarda Ryanair havayolu \u015firketi, otomobil \u00fcreticisi BMW ve petrol \u00fcreticisi Shell de dahil olmak \u00fczere bir\u00e7ok b\u00fcy\u00fck \u015firketini ye\u015fil y\u0131kama reklamlar\u0131 nedeniyle s\u0131k\u0131 denetim alt\u0131na ald\u0131.<\/p>\n\n\n\n