{"id":283706,"date":"2021-10-15T23:04:04","date_gmt":"2021-10-15T20:04:04","guid":{"rendered":"https:\/\/www.bugday.org\/blog\/?p=283706"},"modified":"2021-11-05T13:10:42","modified_gmt":"2021-11-05T10:10:42","slug":"ekolojik-yasamaktan-yorulmadiniz-mi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.bugday.org\/blog\/ekolojik-yasamaktan-yorulmadiniz-mi\/","title":{"rendered":"Ekolojik ya\u015famaktan yorulmad\u0131n\u0131z m\u0131?"},"content":{"rendered":"\n<p><strong>Ekoloji, ba\u011flant\u0131lar\u0131 ke\u015ffetme bilimidir. Kendi do\u011fam\u0131zla, potansiyelimizle, bize verilmi\u015f becerilerle ba\u011flant\u0131ya ge\u00e7erek ya\u015famakt\u0131r ekolojik ya\u015fam. \u00c7\u00fcnk\u00fc insan kendi do\u011fal h\u00e2lini bulduk\u00e7a heves, merak ve tutku ortaya \u00e7\u0131kar. Bu hisler kendisinin b\u00fct\u00fcnle ba\u011flant\u0131s\u0131n\u0131 kurmas\u0131na yard\u0131m eder ve b\u00fct\u00fcn\u00fc kavramaya ad\u0131m atar b\u00f6ylelikle. Kendi do\u011fas\u0131n\u0131 bulan insan ne yapsa \u201cekolojik\u201d olur. <\/strong><\/p>\n\n\n\n<blockquote class=\"wp-block-quote\"><p><strong>Yaz\u0131:<\/strong> G\u00fcne\u015fin Aydemir <\/p><\/blockquote>\n\n\n\n<p>\u0130leti\u015fim ekibimizden Ay\u015fik (Ay\u015fe Nur) benden bir yaz\u0131 istedi. Teselli mahiyetinde. Ben de yazay\u0131m diye oturdum bilgisayar\u0131n ba\u015f\u0131na. Fazla d\u00fczene sokmadan yazaca\u011f\u0131m bir \u015feyler. \u015eimdiden uyaray\u0131m, bir giri\u015f-geli\u015fme-sonu\u00e7 kayg\u0131s\u0131 ta\u015f\u0131madan yaz\u0131yorum. <\/p>\n\n\n\n<hr class=\"wp-block-separator\"\/>\n\n\n\n<h1 class=\"wp-block-heading\">Yorgun g\u00f6n\u00fcllere ortaya kar\u0131\u015f\u0131k bir teselli <\/h1>\n\n\n\n<p>Teselli kelimesini d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fcm. Bir bakt\u0131m etimolojisine. Arap\u00e7a \u201cslw\u201d k\u00f6k\u00fcnden geliyormu\u015f. Unutturma, g\u00f6nl\u00fcn\u00fc alma manas\u0131na gelirmi\u015f. Elbette daha derin anlamlar\u0131 vard\u0131r harf ilmine g\u00f6re, sayfalarca yazabiliriz ama burada teselli ihtiyac\u0131ndan dem vural\u0131m. Unutmak istedi\u011fimiz neler var hayat\u0131m\u0131zda? Unutmak isteyen kim? Malum, bir ben var benden i\u00e7er\u00fc demi\u015f Yunus Emre. <\/p>\n\n\n\n<p>\u0130nsan\u2019\u0131n haf\u0131zas\u0131, bilinci ba\u015f\u0131na dert. Bir yan\u0131yla da\nyapabildikleri, bu sayede. Deneyim ve bilgilerini \u00fcst \u00fcste koyarak, \u00f6ncekini\nhat\u0131rlayarak geliyor geldi\u011fi yere. Bu\u011fdaygiller olarak tohumlara pek de\u011fer\nveririz. Ge\u00e7mi\u015fin bilgileriyle bir domates tohumu, domates atalar\u0131n\u0131n,\nyeti\u015ftiricilerinin, at\u0131ld\u0131\u011f\u0131 topra\u011f\u0131n, yeti\u015fti\u011fi iklimin bilgisini ve\ndeneyimini ta\u015f\u0131r b\u00fcnyesinde. Saymaya kalksak bir tohum i\u00e7indeki zaman\u0131,\nkaybolur gideriz. <\/p>\n\n\n\n<p>Victor\u2019un babas\u0131 (ki onun ismi de Victor idi ama biz ona Tata derdik, Victor gibi), her sofraya oturdu\u011fumuzda, taba\u011f\u0131ndaki yeme\u011fe uzun uzun bakar kal\u0131rd\u0131. Sonra, merakl\u0131 sessizli\u011fimize cevap mahiyetinde \u201cte\u015fekk\u00fcr ediyorum\u201d derdi. \u201cSofraya gelene kadar eli de\u011fmi\u015f herkese ve her \u015feye te\u015fekk\u00fcr ediyorum. Ve bitiremiyorum te\u015fekk\u00fcrleri, taa zaman\u0131n ba\u015flang\u0131c\u0131na kadar gidiyor ucu, \u00f6yle ki yeme\u011fe ge\u00e7emiyorum\u201d. <\/p>\n\n\n\n<p>Her d\u00fc\u015f\u00fcnce, her niyet de bir tohum gibi davran\u0131r \u00f6z\u00fcnde. <\/p>\n\n\n\n<p>Durum b\u00f6yle olunca, yeme\u011fi yemeye ba\u015flad\u0131\u011f\u0131nda, yedi\u011fi sadece taba\u011f\u0131ndaki kadar de\u011fildi. Tohumlar, tohumlar\u0131n ilk h\u00e2linden bug\u00fcne kadar gelen b\u00fct\u00fcn atalar\u0131n\u0131n genleri, tohumlar\u0131 a\u00e7t\u0131ran g\u00fcne\u015f, tohumlar\u0131 \u00e7\u00fcr\u00fct\u00fcp i\u00e7inden can \u00e7\u0131karan toprak, candaki ate\u015f, ya\u011fmurla ya da yerin alt\u0131ndan gelen su, afetler, g\u00fcbreler, zehirler; hatta onlar\u0131 eken, b\u00fct\u00fcn bu s\u00fcreci organize eden, hasat eden, paketleyen, ta\u015f\u0131yan, alan, pi\u015firen, servis eden insan ve insanlar\u0131n duygusal h\u00e2li, eme\u011fi, niyeti de vard\u0131 yeme\u011fin i\u00e7inde. Durum \u00e7ok bile\u015fenli derken, zaman\u0131 ve mek\u00e2n\u0131 a\u015fk\u0131n bir b\u00fct\u00fcnl\u00fckten bahsediyoruz. \u201cD\u00fc\u015f\u00fcnmeden mideye indirdi\u011fimiz her lokmada, kim bilir neler giriyor b\u00fcnyemize?\u201d diye d\u00fc\u015f\u00fcnmeden edemiyor insan. <\/p>\n\n\n\n<hr class=\"wp-block-separator\"\/>\n\n\n\n<h1 class=\"wp-block-heading\">Yediklerimiz \u015fifam\u0131z olaca\u011f\u0131na illetimiz oluyor<\/h1>\n\n\n\n<p>\u015eimdi unutuversek bu silsileyi nas\u0131l te\u015fekk\u00fcr edece\u011fiz? Hatta\nb\u0131rakal\u0131m te\u015fekk\u00fcr etmeyi, nas\u0131l sindirece\u011fiz? <\/p>\n\n\n\n<p>Nitekim sindiremiyoruz. Yediklerimiz \u015fifam\u0131z olaca\u011f\u0131na illetimiz oluyor bu \u015fekilde. Mesele sadece sentetik zehirler de de\u011fil. D\u00fc\u015f\u00fcnsel zehirler de hasta eder, art\u0131k bunu biliyoruz. O nedenle sistem b\u00fct\u00fcn olarak ar\u0131nmal\u0131, bunu savunuyoruz. <\/p>\n\n\n\n<p>Kontaminasyon (bula\u015fan kirlilik) sadece bir son \u00fcr\u00fcn\u00fcn dokusundaki kimyasalda, ta\u015f\u0131nd\u0131\u011f\u0131 kasada, bekledi\u011fi depoda de\u011fil, t\u00fcm boyutlar\u0131nda ger\u00e7ekle\u015fiyor. Bu b\u00fct\u00fcnsel ar\u0131nma olmadan sadece k\u00f6t\u00fcn\u00fcn iyisine teslim oluyoruz. O da tart\u0131\u015f\u0131l\u0131r. <\/p>\n\n\n\n<p>Bundand\u0131r sadece organik \u00fcretimin yeterli olmamas\u0131. Ya da tek ba\u015f\u0131na onar\u0131c\u0131 tar\u0131m yeterli de\u011fildir. Ya da sadece yoga yapmak, takas etmek, adil ticaretle u\u011fra\u015fmak, masal anlatmak, sanatla u\u011fra\u015fmak, bilimle u\u011fra\u015fmak yetmez. Hepsi mevzi birtak\u0131m d\u00fczeltmelerdir. \u00c7\u00fcnk\u00fc ya\u015fam\u0131n kendisi kaotiktir, yani karma\u015f\u0131k hatta karmakar\u0131\u015f\u0131kt\u0131r. <\/p>\n\n\n\n<p>Ne yap\u0131yor oldu\u011fumuzu bilsek dahi, ayd\u0131nlanm\u0131\u015f bir bilin\u00e7le baksak dahi, sonu\u00e7lar\u0131n\u0131 asla tahmin edemeyece\u011fimiz bir a\u011fd\u0131r ya\u015fam. Her ne yap\u0131yorsak yapal\u0131m sonu\u00e7lar\u0131n\u0131 tam olarak bilemeyece\u011fimiz i\u00e7in de b\u00fcy\u00fcklerimiz \u201cAllah r\u0131zas\u0131 i\u00e7in\u201d diye ba\u015flarlar i\u015flerine. Burada Allah, o bilinemez olan, o b\u00fcy\u00fck gizem, asla tahmin edemeyece\u011fimiz b\u00fct\u00fcnd\u00fcr \u00f6z\u00fcnde, hepimizin olu\u015fturdu\u011fu b\u00fcy\u00fck ak\u0131ld\u0131r. Hatta o ak\u0131ldan da fazlas\u0131d\u0131r. Zira b\u00fct\u00fcn, par\u00e7alar\u0131n toplam\u0131ndan her zaman daha b\u00fcy\u00fckt\u00fcr.<\/p>\n\n\n\n<p>Yapt\u0131klar\u0131m\u0131z\u0131n sonucunu k\u00fc\u00e7\u00fck ak\u0131llar\u0131m\u0131zla bilmemiz m\u00fcmk\u00fcn de\u011fildir. Sadece iyi olmas\u0131 i\u00e7in niyet edebiliriz ve bu \u00e7ok \u015feyi de\u011fi\u015ftirebilir, evet. \u0130yi ve k\u00f6t\u00fc nedir, \u00fczerine g\u00fcnlerce konu\u015furuz elbette ama \u015fimdilerde \u201cb\u00fct\u00fcn\u00fcn hayr\u0131na\u201d dedikleri \u015fey bu olsa gerek. Ki biz niyetimizle ancak kendi zulm\u00fcm\u00fczden korunmay\u0131 dileyebiliriz. \u201cBir b\u00fct\u00fcn var benden i\u00e7er\u00fc\u201d diyerek ufak bir dokunu\u015f yapal\u0131m, haddimizi a\u015farak.<\/p>\n\n\n\n<hr class=\"wp-block-separator\"\/>\n\n\n\n<h1 class=\"wp-block-heading\">Do\u011fa hi\u00e7bir \u015fey i\u00e7in \u00e7abalamaz<\/h1>\n\n\n\n<p>Ekolojik ya\u015famla ilgili pek \u00e7ok e\u011fitim veriliyor: \u201c\u015e\u00f6yle \u015f\u00f6yle yaparsak ayak izimiz k\u00fc\u00e7\u00fclecek. D\u00fcnyaya kar\u015f\u0131 sorumlulu\u011fumuzu yerine getirece\u011fiz. Biz do\u011fan\u0131n bir par\u00e7as\u0131y\u0131z ve do\u011fa hastalan\u0131rsa biz de hastalan\u0131r\u0131z\u201d. Ya da, \u201ckompost yaparsak, s\u0131f\u0131r at\u0131k moduna ge\u00e7ersek, deterjan yerine sabun kullan\u0131rsak, az t\u00fcketirsek, k\u0131rsala yerle\u015fip sar\u0131 kantaron ya\u011f\u0131 \u00fcretmeye ba\u015flarsak, \u00e7ift\u00e7i olursak, \u015fiddetsiz ileti\u015firsek&#8230; do\u011fru davran\u0131\u015f, do\u011fru insan oluruz\u201d gibisinden laflar, s\u00f6zler. <\/p>\n\n\n\n<p>Maalesef k\u00f6t\u00fc haber \u015fu ki, bunlar\u0131 yap\u0131nca do\u011fa ile uyumlu bir ya\u015fama ge\u00e7iyor de\u011filiz. Esasen bunlar\u0131 yapmal\u0131y\u0131z evet, ancak bunlar\u0131 yapmak, do\u011fay\u0131 anlama \u00e7abas\u0131n\u0131n \u201cdo\u011fal\u201d sonu\u00e7lar\u0131d\u0131r sadece. Vakti geldi\u011finde \u00e7aba g\u00f6stermeden olu\u015facak olan do\u011fal bir sonu\u00e7tan bahsediyorum. Her birini tek tek yapmaya \u00e7al\u0131\u015fmak da \u00e7ok yorucu bu arada. \u00c7\u00fcnk\u00fc \u00e7aba gerektiriyor. Do\u011fa hi\u00e7bir \u015fey i\u00e7in \u00e7abalamaz. Hat\u0131rlayal\u0131m; yang\u0131nlar \u00e7\u0131kt\u0131\u011f\u0131nda nas\u0131l da teslim olmu\u015ftu. B\u00fct\u00fcn \u00e7abay\u0131 g\u00f6steren insanlard\u0131. <\/p>\n\n\n\n<p>Her sonucun pek \u00e7ok \u00f6ncesi oldu\u011fu gibi, bu sonu\u00e7lar\u0131n ortaya \u00e7\u0131kabilmesi i\u00e7in de \u00f6n durum var. \u00d6zetle s\u00f6ylemek istedi\u011fim, bu eylemleri yaparak do\u011fa ile uyumlu ya\u015f\u0131yor olmay\u0131z, biz do\u011fa ile uyumlu bir \u201ch\u00e2le\u201d girdi\u011fimizde bu eylemler ortaya kendili\u011finden \u00e7\u0131kar. Bunun i\u00e7in de i\u015fi g\u00fcc\u00fc b\u0131rak\u0131p kendimizi ekolojik ya\u015fama adamam\u0131z gerekmiyor. <\/p>\n\n\n\n<p>Ekoloji, ba\u011flant\u0131lar\u0131 ke\u015ffetme bilimidir. Kendi do\u011fam\u0131zla, potansiyelimizle, bize verilmi\u015f becerilerle ba\u011flant\u0131ya ge\u00e7erek ya\u015famakt\u0131r ekolojik ya\u015fam. \u00c7\u00fcnk\u00fc insan kendi do\u011fal h\u00e2lini bulduk\u00e7a heves, merak ve tutku ortaya \u00e7\u0131kar. Bu hisler kendisinin b\u00fct\u00fcnle ba\u011flant\u0131s\u0131n\u0131 kurmas\u0131na yard\u0131m eder ve b\u00fct\u00fcn\u00fc kavramaya ad\u0131m atar b\u00f6ylelikle. Kendi do\u011fas\u0131n\u0131 bulan insan ne yapsa \u201cekolojik\u201d olur. <\/p>\n\n\n\n<p>Yapmam\u0131z gereken, her ne yap\u0131yor isek oradaki \u201cdo\u011fal\u201d h\u00e2limizi bulmak. (Do\u011fan\u0131n da \u00f6yle \u00e7ok fazla kural\u0131 yok ha, \u00fc\u00e7 be\u015f kuralla b\u00f6yle muazzam bir ya\u015fam sistemi yarat\u0131yor, mucizesi burada). Kendi do\u011fal h\u00e2llerini bulan zatlar, \u015fu s\u0131ralar her \u015feyden \u00e7ok ihtiyac\u0131m\u0131z olan bir alan olu\u015fturur: Huzur. Do\u011fan\u0131n huzur vermesi de bundand\u0131r. Bu zatlar ayn\u0131 zamanda kendilerini do\u011fal h\u00e2llerinden uzakla\u015ft\u0131racak her t\u00fcrl\u00fc eylemi reddederler, yapt\u0131klar\u0131 her \u015feye huzur bula\u015ft\u0131r\u0131rlar ve ancak b\u00f6yle insanlar kendilerine bir d\u00fcnya in\u015fa edebilirler. <\/p>\n\n\n\n<hr class=\"wp-block-separator\"\/>\n\n\n\n<h1 class=\"wp-block-heading\">Her \u015fey her an de\u011fi\u015fiyor<\/h1>\n\n\n\n<p>Geceleyin uyku aleminde da\u011f\u0131lm\u0131\u015f zihnimi toparlamak i\u00e7in sabahlar\u0131m\u0131 kendime ay\u0131r\u0131yorum. Odam\u0131n penceresinden bo\u015f bo\u015f bak\u0131yorum. G\u00f6ky\u00fcz\u00fcne, yery\u00fcz\u00fcne, \u00fczerindeki a\u011fa\u00e7lara, a\u011fa\u00e7lar\u0131n \u00fczerindeki ku\u015flara, u\u00e7an b\u00f6ce\u011fe. Kahvemi yudumlarken, sokaktaki sesleri dinliyorum. Ku\u015flar, k\u00f6pekler, kediler, uyanan insanlar, yapraklar\u0131 k\u0131p\u0131rdatan r\u00fczgarla selamla\u015f\u0131yorum. Yaz\u0131n\u0131n giri\u015f c\u00fcmlesine ba\u011flamak i\u00e7in yazd\u0131m bunlar\u0131 da. <\/p>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-image\"><figure class=\"aligncenter\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"784\" height=\"1024\" src=\"https:\/\/www.bugday.org\/blog\/wp-content\/uploads\/2021\/10\/DSC09181-1-784x1024.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-283720\" srcset=\"https:\/\/www.bugday.org\/blog\/wp-content\/uploads\/2021\/10\/DSC09181-1-784x1024.jpg 784w, https:\/\/www.bugday.org\/blog\/wp-content\/uploads\/2021\/10\/DSC09181-1-230x300.jpg 230w, https:\/\/www.bugday.org\/blog\/wp-content\/uploads\/2021\/10\/DSC09181-1-768x1004.jpg 768w\" sizes=\"(max-width: 784px) 100vw, 784px\" \/><\/figure><\/div>\n\n\n\n<hr class=\"wp-block-separator\"\/>\n\n\n\n<p>Ge\u00e7mi\u015fimde, hem ben G\u00fcne\u015fin olarak, hem de insan g\u00fcne\u015fin olarak, sabahtan ak\u015fama kadar ink\u00e2r etmek ve ta\u015f gibi unutmak istedi\u011fim \u00e7ok \u015fey var. Zaaflar\u0131m, \u00e7eki\u015fmelerim, bana kendimi k\u00f6t\u00fc hissettiren her \u015feyi unutmak istiyorum, hatta olanlar\u0131n olmam\u0131\u015f olmamas\u0131n\u0131 isteyecek kadar da hadsizim. Ama penceremden bakt\u0131\u011f\u0131mda her \u015feyin her an de\u011fi\u015fmekte oldu\u011funu, her de\u011fi\u015fimin bir \u00f6nceki h\u00e2l ve hareketle ba\u011flant\u0131l\u0131 oldu\u011funu g\u00f6r\u00fcyorum. Bu durumda ben unutsam ne yazar, b\u00fct\u00fcn sistem hat\u0131rl\u0131yor olanlar\u0131. Her yapt\u0131\u011f\u0131m kay\u0131tl\u0131, hatta her d\u00fc\u015f\u00fcnce k\u0131r\u0131nt\u0131m bile. <\/p>\n\n\n\n<p>D\u00fc\u015f\u00fcnmeden edemiyorum, unutmaya verdi\u011fimiz enerji ve eme\u011fi, olan\u0131\nkabul* etmeye verseydik; her durumu yeni bir ba\u015flang\u0131\u00e7 oldu\u011fu kadar daha \u00f6nceki\ns\u00fcr\u00fcm\u00fcn bir uzant\u0131s\u0131 olarak g\u00f6rebilseydik; hatta bu yolla unutmak istedi\u011fimiz\nher \u015feyi yeni do\u011fan g\u00fcn\u00fcm\u00fcze yaren, e\u015flik\u00e7i, vesile etseydik, neler de\u011fi\u015fmezdi\nd\u00fcnyam\u0131zda? <\/p>\n\n\n\n<p>\u0130\u015fte benim tesellim burada.<\/p>\n\n\n\n<p><em>*Kabul etmek genellikle boyun e\u011fmek ile kar\u0131\u015ft\u0131r\u0131l\u0131yor. Ben burada kabul etmeyi, tam olarak \u00f6zg\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fc ele alman\u0131n ve hayalini kurdu\u011fumuz bir gelece\u011fi hik\u00e2ye etmenin \u00f6n ko\u015fulu olarak kullan\u0131yorum. Arz ederim.<\/em><\/p>\n\n\n\n<hr class=\"wp-block-separator\"\/>\n\n\n\n<p><strong><em> Yaz\u0131: <\/em><\/strong><em>G\u00fcne\u015fin Aydemir <\/em><\/p>\n\n\n\n<p><strong>Foto\u011fraflar:<\/strong> Arzu Kutan<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Ekoloji, ba\u011flant\u0131lar\u0131 ke\u015ffetme bilimidir. Kendi do\u011fam\u0131zla, potansiyelimizle, bize verilmi\u015f becerilerle ba\u011flant\u0131ya ge\u00e7erek ya\u015famakt\u0131r ekolojik ya\u015fam. \u00c7\u00fcnk\u00fc insan kendi do\u011fal h\u00e2lini bulduk\u00e7a heves, merak ve tutku ortaya \u00e7\u0131kar. Bu hisler kendisinin b\u00fct\u00fcnle ba\u011flant\u0131s\u0131n\u0131 kurmas\u0131na yard\u0131m eder&#8230;<\/p>\n","protected":false},"author":4,"featured_media":283717,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[804,18,26,715],"tags":[704,249,550,948,934],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.bugday.org\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/283706"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.bugday.org\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.bugday.org\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bugday.org\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/users\/4"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bugday.org\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=283706"}],"version-history":[{"count":13,"href":"https:\/\/www.bugday.org\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/283706\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":283863,"href":"https:\/\/www.bugday.org\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/283706\/revisions\/283863"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bugday.org\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media\/283717"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.bugday.org\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=283706"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bugday.org\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=283706"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bugday.org\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=283706"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}