{"id":283512,"date":"2021-09-23T00:00:35","date_gmt":"2021-09-22T21:00:35","guid":{"rendered":"https:\/\/www.bugday.org\/blog\/?p=283512"},"modified":"2021-09-23T11:47:36","modified_gmt":"2021-09-23T08:47:36","slug":"yanginlara-karsi-tarimsal-ormancilik","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.bugday.org\/blog\/yanginlara-karsi-tarimsal-ormancilik\/","title":{"rendered":"Yang\u0131nlara kar\u015f\u0131 \u201ctar\u0131msal ormanc\u0131l\u0131k\u2019\u2019"},"content":{"rendered":"\n<p><strong>Orman yang\u0131nlar\u0131n\u0131 tar\u0131msal ormanc\u0131l\u0131k ile \u00f6nlemek m\u00fcmk\u00fcn. Tar\u0131msal ormanc\u0131l\u0131k sistemindeki a\u011fa\u00e7lar, atmosferden karbonu uzakla\u015ft\u0131rarak atmosferin so\u011fumas\u0131na yard\u0131mc\u0131 oluyor. Onar\u0131c\u0131 otlatma y\u00f6ntemi sayesinde pestisit kullan\u0131m\u0131 da azalt\u0131labiliyor.<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>2017 y\u0131l\u0131nda, \u0130spanya\u2019n\u0131n kuzeybat\u0131s\u0131nda yer alan Gali\u00e7ya\u2019daki Quintela do Pando&#8217;yu \u00e7evreleyen alan\u0131n tamam\u0131 orman yang\u0131nlar\u0131na teslim oldu. Bu s\u00fcre zarf\u0131nda Gali\u00e7ya, \u0130ber Yar\u0131madas\u0131\u2019n\u0131n di\u011fer b\u00f6lgelerinde de benzer bir \u015fekilde tecr\u00fcbe edildi\u011fi \u00fczere, ekstrem \u0131s\u0131 art\u0131\u015flar\u0131na maruz kald\u0131. Ya\u015fanan ola\u011fand\u0131\u015f\u0131 hava de\u011fi\u015fimleri de orman yang\u0131nlar\u0131n\u0131n \u00e7o\u011falmas\u0131na sebebiyet verdi. B\u00f6lgedeki pek \u00e7ok arazinin yang\u0131n nedeniyle k\u00fcl olmas\u0131, ge\u00e7imini tar\u0131m ile sa\u011flayan yerel halk\u0131 da olumsuz y\u00f6nde etkiledi. <br><\/p>\n\n\n\n<p>Ya\u015fad\u0131klar\u0131 deh\u015feti asla unutamayaca\u011f\u0131n\u0131 dile getiren \u00e7oban ve ayn\u0131 zamanda bir \u015fair olan <strong><em>Nieves Fern\u00e1ndez Vidueira<\/em><\/strong>, orman yang\u0131nlar\u0131n\u0131n \u00e7iftli\u011fine varmadan hemen \u00f6nce s\u00f6nd\u00fcr\u00fcld\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc fakat yang\u0131n\u0131n n\u00fcfuz etti\u011fi b\u00f6lgedeki habitat ve bitki \u00f6rt\u00fcs\u00fcn\u00fcn tamamen yok oldu\u011funu belirtiyor. <\/p>\n\n\n\n<p>B\u00fcy\u00fckannesinin 18 koyunu ile \u00e7obanl\u0131\u011fa ba\u015flayan Fern\u00e1ndez, kad\u0131n bir \u00e7oban olarak kar\u015f\u0131s\u0131na \u00e7\u0131kan engeller ile m\u00fccadelede ilk zamanlar olduk\u00e7a zorland\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00f6yl\u00fcyor. G\u00fcn\u00fcm\u00fczde ise Fern\u00e1ndez\u2019in, kestane, me\u015fe, karaa\u011fa\u00e7 ve f\u0131nd\u0131k a\u011fa\u00e7lar\u0131 aras\u0131nda otlayan ve nesli t\u00fckenme tehlikesi alt\u0131nda bir t\u00fcr olarak s\u0131n\u0131fland\u0131r\u0131lan 400 adet Gali\u00e7ya koyunu ile hayvanc\u0131l\u0131k yapmaya devam etti\u011fini g\u00f6r\u00fcyoruz. Koyunlar, kara\u00e7al\u0131 ve \u0130sko\u00e7 s\u00fcp\u00fcrgesi gibi likenler ve \u00e7al\u0131lar ile besleniyor.<br><\/p>\n\n\n\n<hr class=\"wp-block-separator\"\/>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-image\"><figure class=\"aligncenter\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"768\" height=\"432\" src=\"https:\/\/www.bugday.org\/blog\/wp-content\/uploads\/2021\/09\/Sheep-Nieves.jpeg\" alt=\"\" class=\"wp-image-283522\" srcset=\"https:\/\/www.bugday.org\/blog\/wp-content\/uploads\/2021\/09\/Sheep-Nieves.jpeg 768w, https:\/\/www.bugday.org\/blog\/wp-content\/uploads\/2021\/09\/Sheep-Nieves-300x169.jpeg 300w\" sizes=\"(max-width: 768px) 100vw, 768px\" \/><\/figure><\/div>\n\n\n\n<hr class=\"wp-block-separator\"\/>\n\n\n\n<p><strong><em>Fern\u00e1ndez&#8217;in kendi kendine yeten <\/em><\/strong>\u00e7iftli\u011finde, koyunlar i\u00e7in s\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilir nitelikte yem \u00fcretimi ger\u00e7ekle\u015ftiriliyor ve buna ek olarak da, et ve kestane sat\u0131l\u0131yor. Ayn\u0131 zamanda, b\u00f6lgenin pastoral motiflerinden etkilenerek tasar\u0131mlar yapan Fern\u00e1ndez, \u00e7obanl\u0131\u011f\u0131n ona ilham verdi\u011fini ve kendisini hem \u00f6zg\u00fcr hem de do\u011fan\u0131n bir par\u00e7as\u0131 olarak hissetti\u011fini belirtiyor. <br><\/p>\n\n\n\n<p>Fern\u00e1ndez\u2019in uygulad\u0131\u011f\u0131 hayvanc\u0131l\u0131k ve tar\u0131m y\u00f6ntemi <strong><em>\u2018\u2019tar\u0131msal ormanc\u0131l\u0131k\u2019\u2019<\/em><\/strong> olarak nitelendiriliyor. Bu tan\u0131mlaman\u0131n k\u00f6keninde; biyolojik \u00e7e\u015fitlilik i\u00e7in ya\u015fam alan\u0131 sa\u011flayan, kurakl\u0131\u011fa yak\u0131n ko\u015fullarda dahi saman ve tah\u0131l gibi mahsullerin b\u00fcy\u00fcmesine yard\u0131mc\u0131 olan ve nem oran\u0131n\u0131 art\u0131r\u0131c\u0131 \u00f6zelli\u011fe sahip a\u011fa\u00e7lar aras\u0131nda tar\u0131m ve hayvanc\u0131l\u0131k eylemlerinin ger\u00e7ekle\u015ftirilmesi yat\u0131yor. <\/p>\n\n\n\n<p>Tar\u0131msal ormanc\u0131l\u0131k sistemindeki a\u011fa\u00e7lar, atmosferi so\u011futarak karbonun atmosferden ayr\u0131lmas\u0131n\u0131 sa\u011fl\u0131yor. Bu tar\u0131msal \u00e7al\u0131\u015fmalar i\u00e7in Gali\u00e7ya\u2019ya \u00f6zg\u00fc, atalardan kalma bir tar\u0131m sistemi olan <strong><em>\u2018\u2019silvopasture (pe\u00e7enkoru ve onar\u0131c\u0131 otlatma)\u2019\u2019<\/em><\/strong> terimi kullan\u0131l\u0131yor.<br><\/p>\n\n\n\n<p>Fern\u00e1ndez&#8217;in k\u00f6y\u00fcnde de deneyimlendi\u011fi \u00fczere, <strong><em>\u2018\u2019silvopasture\u2019\u2019<\/em><\/strong> sistemleri \u00f6nemli ekosistem hizmetleri sunuyor. <strong><em>\u2018\u2019Avrupa Tar\u0131msal Ormanc\u0131l\u0131k Federasyonu \u2013 EURAF\u2019\u2019 Ba\u015fkan\u0131 Mar\u00eda Rosa Mosquera-Losada<\/em><\/strong>, silvopasture sistemler d\u00e2hilinde yap\u0131lan hayvanc\u0131l\u0131\u011f\u0131n, \u00e7al\u0131 ve likenlerin biyo-k\u00fctlesini ortadan kald\u0131rarak orman yang\u0131nlar\u0131 riskini azaltt\u0131\u011f\u0131n\u0131n alt\u0131n\u0131 \u00e7iziyor. Mosquera-Losada, bu sistemlerin \u00f6nemli boyutlarda karbon emilimi sa\u011flad\u0131\u011f\u0131n\u0131 da belirtiyor. <br><\/p>\n\n\n\n<hr class=\"wp-block-separator\"\/>\n\n\n\n<h1 class=\"wp-block-heading\">\u0130klim krizi alevleri k\u00f6r\u00fckl\u00fcyor<\/h1>\n\n\n\n<p>S\u0131cak hava dalgalar\u0131n\u0131n beraberinde getirdi\u011fi ekstrem \u0131s\u0131 art\u0131\u015flar\u0131 nedeniyle kurakl\u0131k riski de b\u00fcy\u00fck \u00f6l\u00e7\u00fcde art\u0131yor. \u00d6rne\u011fin, Portekiz ve Gali\u00e7ya\u2019dan esen do\u011fu r\u00fczg\u00e2rlar\u0131n\u0131n yaz d\u00f6nemlerinde kuru ve \u0131l\u0131k olmas\u0131, orman yang\u0131nlar\u0131 riskini de \u00f6nemli bir oranda art\u0131rarak yang\u0131nlar\u0131n devasa boyutlara ula\u015fmas\u0131na neden olabilecek bir seviyede. Buna ek olarak, s\u00fcr\u00fc mevcudiyetinin de daha az olmas\u0131, da\u011flar\u0131n otlar ve \u00e7al\u0131l\u0131klardan daha az temizlenmesi anlam\u0131na geliyor. Bu durum da orman yang\u0131nlar\u0131n\u0131n ortaya \u00e7\u0131kmas\u0131ndaki bir ba\u015fka \u00f6nemli etmen olarak g\u00f6r\u00fcl\u00fcyor. <\/p>\n\n\n\n<p>A\u00e7\u0131klanan son verilere g\u00f6re, sadece 2020 y\u0131l\u0131nda Gali\u00e7ya\u2019da <strong><em>36.584 hektarl\u0131k<\/em><\/strong> alan yand\u0131. Bu rakam 2018 ve 2019 y\u0131llar\u0131n\u0131nda yanan toplam alandan bile daha fazla. <br><\/p>\n\n\n\n<p>Gali\u00e7ya B\u00f6lgesi, Avrupa\u2019daki en y\u00fcksek orman yang\u0131n\u0131 yo\u011funlu\u011funa ve en b\u00fcy\u00fck yanm\u0131\u015f alanlara sahip olan b\u00f6lge olarak kar\u015f\u0131m\u0131za \u00e7\u0131k\u0131yor. Bununla birlikte, bu yang\u0131nlara sebebiyet veren \u00fc\u00e7 ana unsur bulunuyor: <strong><em>86 Fahrenheit \u00fczerinde seyreden hava s\u0131cakl\u0131\u011f\u0131, artan nem oranlar\u0131<\/em><\/strong> ve <strong><em>r\u00fczg\u00e2r h\u0131zlar\u0131<\/em><\/strong>. \u0130klim de\u011fi\u015fikli\u011finin olumsuz etkileri sebebiyle de bu unsurlar daha s\u0131k g\u00f6r\u00fcl\u00fcyor ve etkisi daha \u00e7ok tahrip edici nitelikte oluyor.&nbsp;<br><\/p>\n\n\n\n<p><strong><em>\u2018\u2019WWF &#8211; Do\u011fal Hayat\u0131 Koruma Vakf\u0131\u2019\u2019<\/em><\/strong>n\u0131n Akdeniz B\u00f6lgesi\u2019ne odaklanan raporuna g\u00f6re, k\u0131rsal alanlar\u0131n ve buna ba\u011fl\u0131 olarak geleneksel tar\u0131m sistemlerinin terk edilmesi, giderek daha belirgin bir h\u00e2le gelen iklim de\u011fi\u015fikli\u011fi nedeniyle ormanlar\u0131n y\u00f6netimden yoksun b\u0131rak\u0131larak verimsizle\u015fmesine ve k\u0131rsal hanelerde koruma \u00f6nlemlerinin eksik kalmas\u0131na sebebiyet veriyor. Bu yoksunluklar da orman yang\u0131nlar\u0131n\u0131n ba\u015flamas\u0131nda itici g\u00fc\u00e7 haline geliyor. <br><\/p>\n\n\n\n<hr class=\"wp-block-separator\"\/>\n\n\n\n<h1 class=\"wp-block-heading\">Onar\u0131c\u0131 otlatma pestisit tasarrufu sa\u011fl\u0131yor<\/h1>\n\n\n\n<p>Tar\u0131msal ormanc\u0131l\u0131k sisteminin ekonomik anlamda s\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilirli\u011fi olduk\u00e7a \u00f6nemli. <strong><em>\u2018\u2019Bosques Naturales\u2019\u2019<\/em><\/strong>te yay\u0131mlanan bir makaleye g\u00f6re,  silvopasture sistemleri ile a\u011fa\u00e7lar\u0131n g\u00f6lgesinde yeti\u015fen kaliteli otlar sayesinde pestisitlerin kullan\u0131m\u0131nda ciddi bir d\u00fc\u015f\u00fc\u015f g\u00f6r\u00fcl\u00fcyor ve b\u00f6ylelikle maddi a\u00e7\u0131dan da tasarruf sa\u011flan\u0131yor. <\/p>\n\n\n\n<p>\u00c7iftliklerin ekonomik s\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilirli\u011fini daha da artt\u0131rmak amac\u0131yla <strong><em>\u2013 \u00f6zellikle tekstil alan\u0131nda \u2013<\/em><\/strong> kenevir gibi di\u011fer mahsullerin uygulanabilirli\u011finin s\u0131kl\u0131kla denendi\u011fine de de\u011finmekte fayda var. <\/p>\n\n\n\n<p>\u00c7al\u0131\u015fmalar\u0131n \u00f6nemini anlamak i\u00e7in daha fazla idari deste\u011fe ihtiya\u00e7 var. \u00c7obanl\u0131\u011f\u0131n yayg\u0131nla\u015fmas\u0131 ve da\u011fl\u0131k arazilerin yeterli ve planl\u0131 y\u00f6netimi, orman yang\u0131nlar\u0131n\u0131 \u00f6nlemede \u00e7\u00f6z\u00fcm\u00fcn bir par\u00e7as\u0131 olabilme potansiyelini elinde tutuyor. Bu g\u00f6r\u00fc\u015f, Nieves Fern\u00e1ndez Vidueira gibi bir\u00e7ok \u00e7oban taraf\u0131ndan da destek buluyor ve bu insanlar, \u00e7iftliklerde \u00e7al\u0131\u015fan ve da\u011fl\u0131k araziler hakk\u0131nda yeterli bilgiye sahip olan ki\u015filerin yerel y\u00f6netim mercileri taraf\u0131ndan desteklenmesi gereklili\u011finin alt\u0131n\u0131 \u00e7iziyor. <\/p>\n\n\n\n<p>Orman yang\u0131nlar\u0131n\u0131n tar\u0131msal ormanc\u0131l\u0131k ile \u00f6nlenebilece\u011fi noktas\u0131nda bir\u00e7ok somut \u00f6rne\u011fin sunulmas\u0131, bu alana yat\u0131r\u0131m yap\u0131lmas\u0131 gerekti\u011fini ortaya koyuyor. Sonu\u00e7 olarak, planlamalar\u0131n do\u011fru bir \u015fekilde ve acil olarak uygulamaya sokulmas\u0131n\u0131n orman yang\u0131nlar\u0131n\u0131 \u00f6nlemede olduk\u00e7a \u00f6nemli oldu\u011funu da unutmamak gerekiyor.  <\/p>\n\n\n\n<hr class=\"wp-block-separator\"\/>\n\n\n\n<blockquote class=\"wp-block-quote\"><p><strong>\u00c7eviri:&nbsp;<\/strong>Deniz Sayg\u0131<\/p><\/blockquote>\n\n\n\n<p><strong>Kaynak:<\/strong> <a href=\"https:\/\/news.mongabay.com\/2021\/07\/spanish-farmers-fight-forest-fires-with-agroforestry-and-many-sheep\/\">Spanish farmers fight forest fires with agroforestry (and many sheep)<\/a> \u2013 Monica Pelliccia, Mongabay<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Foto\u011fraflar: <\/strong>Mongabay<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Orman yang\u0131nlar\u0131n\u0131 tar\u0131msal ormanc\u0131l\u0131k ile \u00f6nlemek m\u00fcmk\u00fcn. Tar\u0131msal ormanc\u0131l\u0131k sistemindeki a\u011fa\u00e7lar, atmosferden karbonu uzakla\u015ft\u0131rarak atmosferin so\u011fumas\u0131na yard\u0131mc\u0131 oluyor. Onar\u0131c\u0131 otlatma y\u00f6ntemi sayesinde pestisit kullan\u0131m\u0131 da azalt\u0131labiliyor. 2017 y\u0131l\u0131nda, \u0130spanya\u2019n\u0131n kuzeybat\u0131s\u0131nda yer alan Gali\u00e7ya\u2019daki Quintela do&#8230;<\/p>\n","protected":false},"author":4,"featured_media":283520,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[800],"tags":[930,929,928,474],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.bugday.org\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/283512"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.bugday.org\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.bugday.org\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bugday.org\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/users\/4"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bugday.org\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=283512"}],"version-history":[{"count":18,"href":"https:\/\/www.bugday.org\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/283512\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":283548,"href":"https:\/\/www.bugday.org\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/283512\/revisions\/283548"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bugday.org\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media\/283520"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.bugday.org\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=283512"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bugday.org\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=283512"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bugday.org\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=283512"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}