{"id":209122,"date":"2021-06-21T00:00:36","date_gmt":"2021-06-20T21:00:36","guid":{"rendered":"https:\/\/www.bugday.org\/blog\/?p=209122"},"modified":"2021-06-21T09:27:24","modified_gmt":"2021-06-21T06:27:24","slug":"biyocesitlilik-icin-dogaya-yardimci-cozumler","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.bugday.org\/blog\/biyocesitlilik-icin-dogaya-yardimci-cozumler\/","title":{"rendered":"Biyo\u00e7e\u015fitlilik i\u00e7in do\u011faya yard\u0131mc\u0131 \u00e7\u00f6z\u00fcmler"},"content":{"rendered":"\n

Do\u011fa dostu uygulamalar\u0131n te\u015fvik edilmesi, ekosistemlerin korunmas\u0131na ve restorasyonuna yard\u0131mc\u0131 olarak hem iklim hem de toprak verimlili\u011fi i\u00e7in kayda de\u011fer faydalar sa\u011flayabilir<\/strong>.<\/p>\n\n\n\n

Modern tar\u0131m\u0131n toprak sa\u011fl\u0131\u011f\u0131 ve iklim de\u011fi\u015fikli\u011fi \u00fczerindeki olumsuz etkisini telafi etmek ad\u0131na geli\u015ftirilen ve iklim ko\u015fullar\u0131n\u0131 g\u00f6z \u00f6n\u00fcnde bulunduran ak\u0131ll\u0131 tar\u0131m uygulamalar\u0131, politika yap\u0131c\u0131lar\u0131n g\u00fcndeminde \u00f6ne \u00e7\u0131k\u0131yor. <\/p>\n\n\n\n

S\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilirlik kapsam\u0131nda teknolojik geli\u015fme gerektiren di\u011fer konular\u0131n aksine, \u00e7ift\u00e7iler tar\u0131m sekt\u00f6r\u00fcnde do\u011faya dayal\u0131 \u00e7\u00f6z\u00fcmlere y\u00f6neltilebilir. \u00c7ift\u00e7ilerin do\u011fa dostu uygulamalar\u0131 benimsemeye te\u015fvik edilmesi; topraklar\u0131n karbon rezervlerini iyile\u015ftirmeye, sera gaz\u0131 emisyonlar\u0131n\u0131 azaltmaya ve biyo\u00e7e\u015fitlili\u011fin korunmas\u0131na ve restorasyonuna katk\u0131da bulunmaya yard\u0131mc\u0131 olup hem iklim hem de toprak verimlili\u011fi i\u00e7in kayda de\u011fer faydalar sa\u011flayabilir.<\/p>\n\n\n\n

\n\n\n\n

Karbon tutan yer \u00f6rt\u00fcc\u00fc bitkiler<\/h1>\n\n\n\n

Sonbaharda topra\u011fa (\u00e7ift\u00e7iye gelir kayb\u0131 ya\u015fatmayacak) bitkiler ekerek, g\u00fcbre kullanmak yerine topra\u011f\u0131 k\u0131\u015f aylar\u0131 boyunca bitkiler ile kapal\u0131 tutma uygulamas\u0131 olarak kar\u015f\u0131m\u0131za \u00e7\u0131kan \u2018\u2019yer \u00f6rt\u00fcc\u00fc bitkiler\u2019\u2019<\/em><\/strong>, tar\u0131ma dair do\u011fal y\u00f6ntemler hususunda en \u00f6nemli uygulamalar aras\u0131nda say\u0131l\u0131yor. Yer \u00f6rt\u00fcc\u00fc bitkiler, sat\u0131lmak amac\u0131yla de\u011fil, toprak erozyonunu azaltmak, toprak sa\u011fl\u0131\u011f\u0131n\u0131 iyile\u015ftirmek ve toprakta su tutulmas\u0131na yard\u0131mc\u0131 olmak i\u00e7in ekilen \u00fcr\u00fcnlerdir. <\/p>\n\n\n\n

Her bir yer \u00f6rt\u00fcc\u00fc bitkisinin farkl\u0131 faydalar\u0131 vard\u0131r. \u00c7ift\u00e7iler, arazilerini olumsuz hava ko\u015fullar\u0131n\u0131n etkilerinden korumak ve ekecekleri \u00fcr\u00fcnlerin k\u00f6klenmesini iyile\u015ftirmek amac\u0131yla toprak \u00fczerinde bitki \u00f6rt\u00fcs\u00fcn\u00fcn \u00e7abuk \u00e7o\u011falmas\u0131 sebebiyle yabani hardal ve ya\u011fl\u0131 turp tohumunu tercih ederler. Baklagiller ve tah\u0131llar (k\u0131\u015fl\u0131k bu\u011fday, \u00e7avdar ve \u00e7avdar otu) ise topraktaki azotu azaltmak ve verimlili\u011fi artt\u0131rmada en iyisidir.<\/p>\n\n\n\n

T\u0131bbi Bitkiler Uzman\u0131 Naz\u0131m Tanr\u0131kulu’nun “Bah\u00e7elerimizin Yorgan\u0131 Yer \u00d6rt\u00fcc\u00fc Bitkiler” ba\u015fl\u0131kl\u0131 yaz\u0131s\u0131n\u0131 <\/em><\/strong>buradan<\/em><\/strong><\/a> okuyabilirsiniz.<\/em><\/strong><\/p><\/blockquote>\n\n\n\n

\"\"
Yav\u015fanotu (Veronica sp.)<\/em><\/strong>
Foto\u011fraf: www.nazimtanrikulu.com<\/a><\/figcaption><\/figure><\/div>\n\n\n\n
\n\n\n\n

Yer \u00f6rt\u00fcc\u00fc bitkilerin kullan\u0131lmas\u0131na dair s\u00fcrecin ba\u015far\u0131l\u0131 ilerlemesi ad\u0131na \u00f6nceden planlaman\u0131n yap\u0131lmas\u0131 verim sa\u011flanmas\u0131 noktas\u0131nda anahtard\u0131r; ancak bu plana dahil olarak \u00fcr\u00fcn rotasyonunun belirlenmesi veyahut her bir \u00fcr\u00fcn\u00fcn ne gibi faydalar sa\u011flayaca\u011f\u0131n\u0131 bilmek zor olabilir. Bu zorluklar sebebiyle, g\u00fcn\u00fcm\u00fczde, yaln\u0131zca \u00e7ok az say\u0131da \u00e7ift\u00e7i bu y\u00f6ntemi kullan\u0131yor. <\/p>\n\n\n\n

Bir karbon rezervi olan toprak, d\u00fcnyan\u0131n sahip oldu\u011fu ekolojik sistem ile atmosfer aras\u0131nda do\u011fal bir d\u00f6ng\u00fc dahilinde karbon de\u011fi\u015f toku\u015fu yap\u0131lmas\u0131nda \u00f6nemli bir rol \u00fcstleniyor. Yer \u00f6rt\u00fcc\u00fc bitkiler olarak kullan\u0131lan bu ekinler, ayn\u0131 zamanda, okyanuslardan sonra d\u00fcnyan\u0131n ikinci karbon birikintisi olan karada karbon tutulmas\u0131n\u0131 art\u0131rmaya yard\u0131mc\u0131 olduklar\u0131 i\u00e7in \u201ckarbon \u00fcr\u00fcnleridir\u201d<\/em><\/strong>.<\/p>\n\n\n\n

\n\n\n\n

Avrupa Birli\u011fi karbon tar\u0131m\u0131n\u0131 g\u00fcndemine ald\u0131<\/h1>\n\n\n\n

Yer \u00f6rt\u00fcc\u00fc bitkiler uygulamas\u0131, toprakta karbon konsantrasyonunu art\u0131rma yetene\u011fine sahip oldu\u011fundan ve bu uygulaman\u0131n yayg\u0131nla\u015fmas\u0131n\u0131n \u00f6n\u00fcm\u00fczdeki birka\u00e7 y\u0131l i\u00e7erisinde artma olas\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131 ta\u015f\u0131mas\u0131ndan dolay\u0131, karbon dengeleme i\u00e7in \u00e7ok daha fazla f\u0131rsat yaratabilme potansiyeli ile yat\u0131r\u0131mc\u0131lar\u0131n ve politika yap\u0131c\u0131lar\u0131n dikkatini \u00e7ekiyor. <\/p>\n\n\n\n

Ge\u00e7ti\u011fimiz nisan ay\u0131nda, Avrupa Komisyonu, Avrupa Birli\u011fi b\u00f6lgesine dahil olan alanlarda son iki y\u0131l i\u00e7erisinde geli\u015ftirilen bu alandaki mevcut projeleri de\u011ferlendiren ve Avrupa Birli\u011fi\u2019nde \u2018\u2019karbon tar\u0131m\u0131\u2019\u2019<\/em><\/strong>n\u0131 planlamak, kurmak ve uygulamak i\u00e7in sonu\u00e7lar \u00e7\u0131karan bir rapor<\/a> yay\u0131mlad\u0131.<\/p>\n\n\n\n

Raporda, yer \u00f6rt\u00fcc\u00fc bitkiler uygulamas\u0131n\u0131n karbonu ne \u00f6l\u00e7\u00fcde daha etkili bir \u015fekilde yakalayabildi\u011finin hala ara\u015ft\u0131r\u0131ld\u0131\u011f\u0131 ve topraktaki karbonun \u00f6l\u00e7\u00fclmesinde baz\u0131 belirsizliklerin var oldu\u011fu ancak karbonun zamanla birikmesi sebebiyle daha b\u00fcy\u00fck bir \u00f6l\u00e7ekte \u00f6rnek topland\u0131\u011f\u0131nda \u00f6l\u00e7\u00fcm\u00fcn daha kolay yap\u0131labilece\u011finin \u00fczerinde duruluyor.  <\/p>\n\n\n\n

\u2018\u2019The British Ecological Society\u2019\u2019<\/em><\/strong> taraf\u0131ndan 12 May\u0131s 2021 tarihinde yay\u0131nlanan yeni bir rapor<\/a> ise, yer \u00f6rt\u00fcc\u00fc bitkiler uygulamas\u0131 gibi do\u011faya dayal\u0131 \u00e7\u00f6z\u00fcmlerin, iklim de\u011fi\u015fikli\u011finin olumsuz etkilerinin azalt\u0131lmas\u0131na nas\u0131l de\u011ferli bir katk\u0131 sa\u011flayabilece\u011fini ve do\u011fay\u0131 koruma eylemleriyle b\u00fct\u00fcnle\u015ferek neden kolektif bir \u015fekilde uygulanmas\u0131 gerekti\u011fini ayr\u0131nt\u0131lar\u0131yla a\u00e7\u0131kl\u0131yor. Rapor ayr\u0131ca, \u015fehirlerin i\u00e7inde kalan a\u011fa\u00e7lar\u0131n karbon yakalama depolar\u0131 olarak kullan\u0131labilece\u011fini de ortaya koyuyor.  <\/p>\n\n\n\n

\n\n\n\n

Kentsel alanlar ar\u0131lar\u0131n ya\u015fam\u0131 i\u00e7in potansiyel ta\u015f\u0131yor <\/h1>\n\n\n\n

Modern tar\u0131m uygulamalar\u0131n\u0131n ve tar\u0131m yapmak amac\u0131yla arazi kullan\u0131m\u0131n\u0131n artmas\u0131, toprak erozyonu ve canl\u0131lar\u0131n sa\u011fl\u0131\u011f\u0131 \u00fczerindeki olumsuz etkilerinin yan\u0131 s\u0131ra, ba\u015fta ar\u0131lar olmak \u00fczere polenlerin ta\u015f\u0131nmas\u0131n\u0131 sa\u011flayan t\u00fcm canl\u0131lar\u0131n ya\u015fam alanlar\u0131n\u0131 ve al\u0131\u015fkanl\u0131klar\u0131n\u0131 da etkiliyor. <\/p>\n\n\n\n

Ar\u0131lar, neredeyse t\u00fcm meyve ve sebzeler dahil olmak \u00fczere<\/em><\/strong>, D\u00fcnya\u2019daki mevcut \u00e7i\u00e7ekli bitkilerin %80\u2019ininden fazlas\u0131n\u0131n polenlerini yaymas\u0131 dolay\u0131s\u0131yla biyo\u00e7e\u015fitlili\u011fin en \u00f6nemli anahtar\u0131 olma rol\u00fcn\u00fc \u00fcstleniyor. Ancak, m\u0131s\u0131r, bu\u011fday veya soya gibi bitkiler \u00e7i\u00e7ek a\u00e7mad\u0131\u011f\u0131ndan dolay\u0131 bu bitkilerin bulundu\u011fu tarlalarda polenlerin ar\u0131lar arac\u0131l\u0131\u011f\u0131yla yay\u0131lmas\u0131 m\u00fcmk\u00fcn de\u011fildir. Buna kar\u015f\u0131n, \u015fehirlerin i\u00e7erisinde kalan parklar, bah\u00e7eler ve balkonlarda yeti\u015ftirilen \u00e7i\u00e7ekli bitki \u00e7e\u015fitlili\u011finin fazlal\u0131\u011f\u0131 sayesinde polen bulabilen ar\u0131lar\u0131n ya\u015fam\u0131 i\u00e7in kentsel alanlar b\u00fcy\u00fck bir rol oynuyor.<\/p>\n\n\n\n

\n\n\n\n
<\/div>
<\/div>
<\/div><\/div><\/div>
<\/div>
<\/path><\/g><\/g><\/g><\/svg><\/div>
Bu g\u00f6nderiyi Instagram’da g\u00f6r<\/div><\/div>
<\/div>
<\/div>
<\/div>
<\/div><\/div>
<\/div>
<\/div><\/div>
<\/div>
<\/div>
<\/div><\/div><\/div>
<\/div>
<\/div><\/div><\/a>

Bu\u011fday Derne\u011fi (@bugday_dernegi)’in payla\u015ft\u0131\u011f\u0131 bir g\u00f6nderi<\/a><\/p><\/div><\/blockquote>