ENGLISH


Victor Ananias
101 Soruda Organik Ürün Rehberi




Topraktan evler
Kategoriler: Ekolojik Mimari,
Tarih: 04-Mayıs-2004
Yazdır | Arkadaşına Gönder | Yorum Ekle


Toprak 9 bin yıldan bu yana barınma malzemesi olarak kullanılıyor. Saman ya da kum gibi çeşitli malzemelerle birlikte kullanılan toprak, geleneksel yöntemlerin yanı sıra geliştirilmiş uygulama teknikleriyle temel yapı malzemelerinden biri olmayı sürdürüyor.

Kerpiç ev yapımı

BU çalışma, 1999 Eylül ayında Afyon ilinin Hocalar ilçesinde yer alan Uluköy’ün sosyo-ekonomik ve sosyo-kültürel hayatı hakkında yapılmış olan bitirme tezinden alınan bilgileri içeriyor.

Temel sert zemini bulana kadar (50 cm,1m / 2m) kazma ile kazılır. Evin su batmazını yapmak için taşlarla 1,5m / 3 m’ye yakın bir yükselti yapılır. Köylüler taşı kuzeyde köyden yedi km uzaklıkta bulunan dağdaki, köy muhtarlığına ait bir taş ocağından temin ederler. Temele getirilen taşlar inanç gereği temele sağ köşeden başlanarak dizilir. Taşların aralarında kalan boşluklar da küçük parça taşlarla doldurulur ki bu parçalara “helik” denir. Taşlar yerleştirildikten sonra kenarlara hatıl konur. Hatıl, ahşap binada taş duvarın üstüne binanın daha sağlam olabilmesi için çivi ile tutturulan tahtadır. Zemine de çam ağacından soba borusu kalınlığında kesilen üç metrelik düverler döşenir. Zemin çamurla sıvandıktan sonra eğer ikinci kat yapılmak isteniyorsa köşelerde hatılların üzerine direkler dikilir. Direklere çapraşık şekilde payantalar konur. Çizme usulü olarak tarif edilen bir düzenle kerpiçler duvar içine yerleştirilir. Toprak kazılarak beş traktörlük toprak elde edilir ve tel elekte elendikten sonra toprak havuz şeklinde çevrilir. İki balya, yaklaşık 20 kilo, saman ilave edilir. Daha eski tarihlerde 200 kiloluk bidonlara su konularak kağnılarla harç suyu taşınır veya şimdiki gibi suya yol açılarak suyun toprakla karışması sağlanırmış. Bu karışım çiğnenerek karılır, daha sonra iki üç gün dinlenmeye bırakılır. İki üç günün ardından iki saat daha karıştırıldıktan sonra yine bir hafta dinlenmeye bırakılır. Bütün bu işlemler boyunca kadın ve erkekler birlikte çalışırlar. Bir hafta sonra bu karışım dört gözlü kerpiç dökme kabına konur ve 15-20 gün kuruması beklenir. Böylece kerpiçler kullanıma hazır hale gelmiş olur. Dam yapımında, çatısız bir ev ise 40 cm aralıklarla tavana 60 tane düver atılır. Düverlerin üstüne çam ağacından tahta çakılır ve en üstüne de çam kabukları atılır. Bu kabukların hiç çürümediği söylenir.

Eve yeni bir eklenti yapılmak istenirse evin yan tarafları kullanılabilir. Çünkü evlerin önüne yapılan eklentiler odaların işlevini yok eder. İlk zamanlarda çam ağacından yapılan evlerin malzemesi daha çok ormandan sağlanıyordu. Orman kontrolü başlayınca evler eskisi kadar rahat yapılamamaya başladı. İnsanlar evlerin yapımı için kavak yetiştirmek zorunda kaldılar, ama yine de pahalıya mal olsa da kavağı satıp çam alıyorlar. Çatı yapımı için kiremitler Salihli Kütahya tuğla fabrikalarından getirilir. Köyde birkaç usta tarafından yapıldığı için pek çok evin çatısında süs amacıyla şişe bulunur. Çatı evin dayanıklılığını arttırmak için yapılmaktadır. Eski damörtü evlerde en çok tahribat ağaç çürümesinden kaynaklanmaktadır.

Ahşap bir bina onarımlarla 80-100 sene arası dayanabilmektedir. Köy yamaçta kurulu olduğu için evlerin girişi doğudan olur. Evin balkonları batı tarafına ya da güneye baktığıdan güneş ışığından daha uzun süre faydalanılmış olur.

Haber No: 196
comments powered by Disqus